Νέα δοκιμασία για την ευρωπαϊκή οικονομία δημιουργεί η απότομη επιβάρυνση του ενεργειακού κόστους, με τις κυβερνήσεις να αναζητούν τρόπους ώστε το νέο κύμα αυξήσεων να μην περάσει στην κατανάλωση και στην πραγματική οικονομία.
Η άνοδος των διεθνών τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου επαναφέρει τον κίνδυνο αναζωπύρωσης του πληθωρισμού, σε μια συγκυρία κατά την οποία οι οικονομίες της ευρωζώνης καλούνται να διατηρήσουν την αναπτυξιακή τους δυναμική χωρίς να ανοίξουν νέο κύκλο δημοσιονομικών παρεμβάσεων.
Στο επίκεντρο η συνεδρίαση του Eurogroup
Το ζήτημα αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο της συνεδρίασης του Eurogroup την Παρασκευή στο Δουβλίνο, υπό την προεδρία του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη. Οι υπουργοί Οικονομικών θα εξετάσουν τις επιπτώσεις της νέας ενεργειακής αναταραχής σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, αλλά και τις δυνατότητες που έχουν στη διάθεσή τους οι εθνικές κυβερνήσεις για να περιορίσουν τις συνέπειες. Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά η διάρκεια του φαινομένου, καθώς μια προσωρινή ανατίμηση στην ενέργεια αντιμετωπίζεται διαφορετικά από μια παρατεταμένη περίοδο υψηλών τιμών που θα μπορούσε να διαχυθεί σε ολόκληρη την οικονομία.
Το περιθώριο για νέα μέτρα στην Ελλάδα
Για την Ελλάδα, η συζήτηση αποκτά ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον, καθώς η κυβέρνηση έχει ήδη αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων μέτρων εφόσον οι πιέσεις στις αγορές ενέργειας συνεχιστούν. Ο Κυριάκος Πιερρακάκης έδωσε χθες το στίγμα των επόμενων κινήσεων, επισημαίνοντας ότι υπάρχουν δημοσιονομικές εφεδρείες οι οποίες μπορούν να αξιοποιηθούν για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το διαθέσιμο περιθώριο αυτή τη στιγμή υπολογίζεται σε 130 έως 150 εκατ. ευρώ, χωρίς ωστόσο να έχει αποφασιστεί ο τρόπος με τον οποίο θα μπορούσε να αξιοποιηθεί. Το οικονομικό επιτελείο αναμένει πρώτα να διαπιστώσει εάν η άνοδος των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου θα έχει προσωρινό χαρακτήρα ή εάν θα εξελιχθεί σε παρατεταμένη κρίση, γεγονός που θα απαιτούσε διαφορετικού τύπου και μεγαλύτερης διάρκειας παρεμβάσεις.
Τα μέτρα που έχουν ήδη εφαρμοστεί
Θα πρέπει να σημειωθεί πως η κυβέρνηση έχει ήδη διαθέσει περίπου 800 εκατ. ευρώ για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων των προηγούμενων ενεργειακών κρίσεων, ενώ ορισμένα από τα μέτρα εξακολουθούν να εφαρμόζονται. Μεταξύ αυτών βρίσκεται και η επιδότηση των 10 λεπτών το λίτρο στο diesel, η οποία αποτελεί σήμερα ένα από τα βασικά εργαλεία για τον περιορισμό των επιβαρύνσεων στην αγορά καυσίμων.
Στο τραπέζι η παράταση της επιδότησης στο diesel
Οι επόμενες κινήσεις εξετάστηκαν στη χθεσινή σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου υπό τον πρωθυπουργό, με το κυβερνητικό επιτελείο να επιχειρεί να διαμορφώσει ένα νέο «δίχτυ ασφαλείας» απέναντι στην ενεργειακή ακρίβεια. Στο μέτωπο των καυσίμων, στο τραπέζι βρίσκεται η παράταση της υφιστάμενης επιδότησης στο diesel, αλλά και το ενδεχόμενο αύξησης της ενίσχυσης, ώστε ένα μεγαλύτερο μέρος των διεθνών ανατιμήσεων να μην μετακυλιστεί στις τιμές της αντλίας.
Ανοιχτό το ενδεχόμενο νέου Fuel Pass
Παράλληλα, δεν έχει εγκαταλειφθεί το ενδεχόμενο ενός νέου Fuel Pass, εφόσον οι τιμές των καυσίμων παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Η συγκεκριμένη παρέμβαση θα εξαρτηθεί από την πορεία των διεθνών αγορών και από το δημοσιονομικό κόστος που θα συνεπαγόταν μια νέα ενίσχυση των καταναλωτών.
Πιέσεις στο ηλεκτρικό ρεύμα -Επανεξέταση και του επιδόματος θέρμανσης
Εξάλλου η άνοδος των τιμών χονδρικής στο ρεύμα δημιουργεί τον κίνδυνο νέων αυξήσεων για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, με την κυβέρνηση να εξετάζει παρεμβάσεις που θα μπορούσαν να περιορίσουν τη μεταφορά του αυξημένου κόστους στην τελική κατανάλωση.
Αντίστοιχη επανεξέταση γίνεται και στο επίδομα θέρμανσης. Οι συζητήσεις αφορούν τόσο το ύψος της ενίσχυσης όσο και την προσαρμογή της στις νέες συνθήκες που διαμορφώνονται στην αγορά ενέργειας.