«Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θα πρέπει να επιδοτήσουν περαιτέρω τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας και να μειώσουν τα τέλη διαμετακόμισης φυσικού αερίου, ώστε να περιορίσουν τις επιπτώσεις μιας επικείμενης ενεργειακής κρίσης τον χειμώνα» δήλωσε ο Αλέξανδρος Εξάρχου στο Platts, μέλος της S&P Global Energy.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Aktor τόνισε ότι «πρόκειται για κρίση, πρέπει να ξεφύγουν από τα συνηθισμένα. Πρέπει να δράσουν τώρα».
Παρεμβάσεις στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου
Όσον αφορά την ηλεκτρική ενέργεια, ο κ. Εξάρχου κάλεσε την Ευρωπαϊκή Ένωση να επιτρέψει στα κράτη-μέλη να επιδοτήσουν ακόμη περισσότερο τις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος.
«Διαφορετικά, κατά τη γνώμη μου, ο πληθωρισμός θα γίνει ανεξέλεγκτος», δήλωσε.
Σχετικά με το φυσικό αέριο, ζήτησε από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να μειώσουν δραστικά το κόστος διαμετακόμισης των εισαγωγών, καθώς οι διεθνείς τιμές του υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) εκτοξεύονται.
Ο κ. Εξάρχου αναφέρθηκε ειδικότερα στον Κάθετο Διάδρομο Φυσικού Αερίου (Vertical Gas Corridor), μεταφοράς LNG, για τον οποίο οι διαχειριστές είχαν καταλήξει σε συμφωνία νωρίτερα το 2026 με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τον καθορισμό των τιμολογίων. Ο κ. Εξάρχου αναγνώρισε ότι η συμφωνία ήταν «σημαντική», υποστήριξε, ωστόσο, ότι δεν επαρκεί υπό τις σημερινές συνθήκες υψηλών τιμών. «Πρέπει να κάνουν περισσότερα», δήλωσε.
Στις 15 Οκτωβρίου, η Platts αποτίμησε την τιμή του LNG με παράδοση DES στη Μεσόγειο στα 27,775 δολάρια ανά εκατομμύριο βρετανικές θερμικές μονάδες (MMBtu), επίπεδο αυξημένο κατά 173% σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025.
Ο κ. Εξάρχου επέκρινε το γεγονός ότι η Ευρώπη εξαρτάται σε τόσο μεγάλο βαθμό από αγορές LNG άμεσης παράδοσης (spot) εν όψει του φετινού χειμώνα, «σε ένα περιβάλλον το οποίο δεν είναι καθόλου ασφαλές ως προς τη διασφάλιση επαρκών ποσοτήτων».
Ειδικοί σε θέματα φυσικού αερίου, οι οποίοι έχουν συγκληθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, έχουν επανειλημμένα δηλώσει ότι ο εφοδιασμός της ΕΕ με φυσικό αέριο παραμένει σταθερός, υποβαθμίζοντας τον κίνδυνο ελλείψεων. Ο κ. Εξάρχου διαφωνεί.
«Πιστεύω ότι αυτό δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα», δήλωσε.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Aktor άσκησε επίσης κριτική στις πρόσφατες εκκλήσεις του Ευρωπαίου επιτρόπου Ενέργειας, Νταν Γιόργκενσεν, προς τα κράτη-μέλη να περιορίσουν, όπου είναι δυνατόν, τη ζήτηση φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας. Τα μέτρα που προτάθηκαν περιλαμβάνουν τον περιορισμό της θερμοκρασίας στα δημόσια κτίρια, την αποτροπή της χρήσης εξωτερικών θερμαντικών σωμάτων και το σβήσιμο περιττών δημόσιων φωτισμών κατά τη διάρκεια της νύχτας.
«Το θεώρησα αφελές και ανόητο», δήλωσε.
Περισσότερες μακροπρόθεσμες συμφωνίες προμήθειας LNG
Σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα, ο κ. Εξάρχου υποστηρίζει ότι οι ευρωπαϊκές εταιρείες θα πρέπει να εξασφαλίσουν περισσότερες μακροχρόνιες συμφωνίες προμήθειας LNG με προμηθευτές από τις ΗΠΑ.
Όπως δήλωσε, οι συμφωνίες αυτές θα πρέπει να έχουν διάρκεια τουλάχιστον πέντε ετών.
Οι ΗΠΑ αποτελούν ήδη τον μεγαλύτερο προμηθευτή LNG της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Κατά τους πρώτους εννέα μήνες του 2026 αντιπροσώπευαν περίπου το 60,7% των εισαγωγών της, σύμφωνα με στοιχεία της S&P Global Energy CERA.
Ο κ. Εξάρχου διευκρίνισε ότι δεν υποστηρίζει απαραίτητα την περαιτέρω αύξηση του μεριδίου των ΗΠΑ, αλλά κυρίως τη διασφάλιση των μελλοντικών ποσοτήτων προμήθειας.
«Δεν περιμένω ότι το πρόβλημα θα λυθεί μέσα στα επόμενα δύο χρόνια και, επομένως, οι Ευρωπαίοι πρέπει να διασφαλίσουν ότι θα έχουν επαρκείς ποσότητες από τις ΗΠΑ τα επόμενα χρόνια», δήλωσε.
Η Aktor έχει ήδη μακροπρόθεσμη έκθεση στην αγορά αμερικανικού LNG μέσω της Atlantic SEE LNG Trade, μιας κοινοπραξίας μεταξύ της εταιρείας υποδομών και της ελληνικής εταιρείας εισαγωγής φυσικού αερίου και LNG ΔΕΠΑ.
Η Atlantic SEE έχει συνάψει συμφωνία για την προμήθεια ενός εκατομμυρίου μετρικών τόνων LNG ετησίως από την αμερικανική εταιρεία εξαγωγής LNG Venture Global, για περίοδο 20 ετών. Οι παραδόσεις αναμένεται να ξεκινήσουν το 2030.
Νωρίτερα μέσα στο έτος, η Atlantic SEE είχε δηλώσει ότι επιθυμούσε να εξασφαλίσει πρόσθετες ποσότητες LNG για βραχυπρόθεσμη προμήθεια, εν όψει της επικείμενης σταδιακής κατάργησης του ρωσικού LNG από την ΕΕ και της αυξανόμενης πίεσης στη διεθνή αγορά.
Ωστόσο, ο κ. Εξάρχου δήλωσε σήμερα ότι οι εταιρείες του δεν έχουν ακόμη εξασφαλίσει πρόσθετες ποσότητες.
«Βρισκόμαστε σε συζητήσεις, αλλά δεν έχουμε καταφέρει να το πετύχουμε - γι’ αυτό ανησυχώ», ανέφερε.
«Δεν θέλουμε να αναλάβουμε τον κίνδυνο της αγοράς spot, επειδή οι τιμές είναι εξαιρετικά ευμετάβλητες. Επομένως, δεν θέλουμε να δεσμευτούμε, καθώς βλέπουμε ότι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει στην Ευρώπη διάθεση για συμφωνίες μεγαλύτερης διάρκειας από τις συναλλαγές spot».
Νέος πλωτός σταθμός LNG στην Ελλάδα
Ο Αλέξανδρος Εξάρχου δήλωσε επίσης ότι η εταιρεία του έχει καταλήξει σε συμφωνία με τη Motor Oil για την ανάπτυξη ενός ακόμη πλωτού σταθμού αποθήκευσης και επαναεριοποίησης LNG στην Ελλάδα, με στόχο την περαιτέρω αύξηση της δυναμικότητας εισαγωγής LNG της χώρας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, ο σταθμός FSRU στο λιμάνι της Κορίνθου θα έχει δυναμικότητα 4,5 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων φυσικού αερίου ετησίως, ενώ η έναρξη λειτουργίας του αναμένεται το 2031.