Ένα νέο πρόγραμμα επιδότησης για την εγκατάσταση συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας και τον περιορισμό του κόστους ρεύματος, βρίσκεται στο τραπέζι της κυβέρνησης.
Πρόκειται για σχέδιο το οποίο αν και βρίσκεται σε τελικό στάδιο προετοιμασίας, δεν είναι ακόμη οριστικοποιηθεί. Πάντως, η ωρίμανσή του προχωρά με χρονικό ορίζοντα τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, ώστε να ενταχθεί στο «πακέτο» των παρεμβάσεων που θα παρουσιάσει ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης.
Σε κάθε περίπτωση, η λογική πίσω από την πρωτοβουλία αυτή είναι απλή: η μπαταρία θα επιτρέπει στους καταναλωτές να αποθηκεύουν ηλεκτρική ενέργεια όταν αυτή είναι φθηνότερη στη χονδρική αγορά και να τη χρησιμοποιούν αργότερα, τις ώρες που το χονδρεμπορικό κόστος είναι αυξημένο. Με τον τρόπο αυτό, μπορεί να περιοριστεί η κάλυψη των αναγκών σε ρεύμα από το ηλεκτρικό σύστημα, κατά τις ακριβές «ζώνες» του 24ωρου (π.χ. αμέσως μετά τη δύση του ήλιου).
Οι υποψήφιοι δικαιούχοι
Στο κυβερνητικό σχεδιασμό στόχος είναι να καλυφθούν διάφορες κατηγορίες καταναλωτών, από ιδιώτες και επιχειρήσεις έως Δήμους και άλλους φορείς που μπορούν να αξιοποιήσουν την αποθήκευση για να μειώσουν τις ενεργειακές τους δαπάνες.
Αν και δεν έχει γίνει γνωστό το ύψος στο οποίο μπορεί να κινούνται τα ποσοστά επιδότησης, στόχος είναι καλύπτεται σημαντικό μέρος της δαπάνης, ώστε να ενισχυθεί η χρήση των μπαταριών. Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με το μεγάλο εύρος των δικαιούχων, σημαίνουν πως η προσδοκία είναι ο προϋπολογισμός του προγράμματος να ανέλθει σε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ. Όλες οι ενδείξεις συγκλίνουν στο ότι τα ποσά θα προέλθουν από τη ρήτρα διαφυγής για την ενέργεια.
«Στο κάδρο» των δικαιούχων βρίσκονται μέχρι και τα νοικοκυριά, ώστε οι αυξομειώσεις των τιμών στη χονδρική (οι οποίες οφείλονται στις ΑΠΕ) να τους δώσουν την ευκαιρία να περιορίσουν τα χρήματα του οικογενειακού προϋπολογισμού που οδεύουν στο ηλεκτρικό ρεύμα. Με αυτό τον τρόπο, τα άλματα που έχει κάνει η εγχώρια αγορά στη διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών θα αποκτήσουν ακόμη πιο άμεσο (και μεγαλύτερο) αποτύπωμα στην τελική κατανάλωση.
Το ίδιο μοντέλο μπορεί να εφαρμοστεί και σε δημοτικές εγκαταστάσεις, όπως σχολεία, αθλητικές εγκαταστάσεις και άλλα κτίρια. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η περίπτωση των επιχειρήσεων, καθώς το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας αποτελεί σημαντικό μέρος των λειτουργικών τους δαπανών. Μία μπαταρία μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο περιορισμού του ενεργειακού κόστους, ειδικά για τις εταιρείες που παραμένουν σε λειτουργία και τις απογευματινές ώρες.
«Όχημα» η επέλαση των φωτοβολταϊκών
Το όφελος προκύπτει από τη μεγάλη διείσδυση των φωτοβολταϊκών τα τελευταία χρόνια, με συνέπεια τις μεσημεριανές ώρες πολύ συχνά η «πράσινη» παραγωγή να υπερβαίνει τη ζήτηση για ρεύμα. Τότε, οι τιμές στη χονδρεμπορική αγορά υποχωρούν σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα, φτάνοντας ακόμη και να μηδενιστούν ή να γίνουν αρνητικές. Στην τελευταία περίπτωση, οι καταναλωτές (όπως οι μπαταρίες που απορροφούν ρεύμα) αποζημιώνονται για τη ζήτησή τους.
Χωρίς επαρκή αποθήκευση, μεγάλο μέρος αυτής της φθηνής ενέργειας δεν μπορεί να αξιοποιηθεί όταν πραγματικά τη χρειάζονται. Η μπαταρία έρχεται να καλύψει ακριβώς αυτό το κενό, «μεταφέροντας» την ενέργεια από τις ώρες μεγάλης παραγωγής στις ώρες μεγαλύτερης ζήτησης. Με αυτό τον τρόπο, από την άλλη πλευρά, θα βελτιωθούν και τα οικονομικά δεδομένα των έργων ΑΠΕ, ώστε η παραγωγή κατά τις μεσημβρινές ώρες να μην μένει στα αζήτητα – και επομένως να παράγει πλέον έσοδα για τα πάρκα.
Αυτός είναι και ένας από τους βασικούς λόγους για τους οποίους η κυβέρνηση εξετάζει την επιδότηση της αποθήκευσης. Παράλληλα, με το να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις ώστε η αυξανόμενη παραγωγή των ΑΠΕ να μεταφράζεται σε χαμηλότερο κόστος ενέργειας για τον τελικό καταναλωτή, θα δοθεί οικονομική ανάσα και στα έργα. Μάλιστα, αναμένεται να επιδοτηθεί η προσθήκη μπαταριών και σε συγκεκριμένες κατηγορίες φωτοβολταϊκών, για τις οποίες οι τάαεις από την αγορά δείχνουν πως οι επενδυτές δεν θεωρούν πως είναι βιώσιμος ο συνδυασμός με αποθήκευση.
Το σχέδιο και η ΔΕΘ
Όπως προαναφέρθηκε, εφόσον οι σχετικές συζητήσεις ολοκληρωθούν και το σχέδιο «κλειδώσει» τις αμέσως επόμενες ημέρες, θα αποτελέσει μία από τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού από το βήμα της ΔΕΘ.
Σε αυτή την περίπτωση, το μέτρο θα μπορούσε να παρουσιαστεί ως μία παρέμβαση με διπλό στόχο: από τη μία πλευρά, να στηριχθούν οι επενδύσεις στην ενεργειακή μετάβαση και, από την άλλη, να δοθεί στους καταναλωτές ένα ακόμη εργαλείο για να περιορίσουν τους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος.
Ανεξάρτητα πάντως από το συγκεκριμένο πρόγραμμα, το ενδιαφέρον της κυβέρνησης για τις μπαταρίες, είναι δεδομένο, καθώς η αποθήκευση θεωρείται πλέον απαραίτητη για την ομαλή ενσωμάτωση της ολοένα μεγαλύτερης παραγωγής από ΑΠΕ στο ηλεκτρικό σύστημα. Σε αυτό το πλαίσιο, ήδη προωθούνται μέτρα για την εγκατάσταση περίπου 8.000 MW μπαταριών, μέσα από εφαρμογές αποθήκευσης που οι επενδυτές κρίνουν πως είναι βιώσιμες με όρους αγοράς και, κατά συνέπεια, πως δεν χρειάζονται επιδότηση.