Η ολοκλήρωση της συμφωνίας για τον Βόρειο Οδικό Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ) δεν κλείνει απλώς μια πολυετή εκκρεμότητα, αλλά αναδιαμορφώνει συνολικά το τοπίο των μεγάλων οδικών παραχωρήσεων στη χώρα.
Με την είσοδο των ομίλων AKTOR και METLEN στο τμήμα Κίσσαμος – Χανιά – Ηράκλειο, το μεγαλύτερο οδικό έργο που βρίσκεται σήμερα υπό κατασκευή στην Ευρώπη αποκτά το τελικό του σχήμα, ενώ παράλληλα αποτυπώνονται με σαφήνεια οι στρατηγικές επιλογές των μεγάλων παικτών του κλάδου.
Για τον όμιλο AKTOR, η συμφωνία αποτελεί κρίσιμο σταθμό στην πορεία ενίσχυσης του χαρτοφυλακίου του στις παραχωρήσεις, μετά την εξαγορά της ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις, εξασφαλίζοντας μακροχρόνιες ταμειακές ροές και ισχυρή παρουσία σε ένα έργο υψηλής κυκλοφορίας. Για τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ η κίνηση αυτή επιτρέπει στον όμιλο να περιορίσει τη μακροχρόνια δέσμευση κεφαλαίων σε ένα μόνο έργο και να κατευθύνει πόρους σε άλλα projects υψηλών αποδόσεων. Την ίδια ώρα, η συμμετοχή της METLEN ενισχύει το σχήμα τεχνικά και χρηματοδοτικά, επιβεβαιώνοντας τη διεύρυνση του αποτυπώματός της στα μεγάλα έργα υποδομής. Ο ΒΟΑΚ, με προϋπολογισμό 2 δισ. ευρώ και περίοδο παραχώρησης 35 ετών, αποκτά έτσι όχι μόνο το τελικό επενδυτικό του σχήμα, αλλά και τον ρόλο-κλειδί που θα διαδραματίσει στον νέο χάρτη των παραχωρήσεων, τόσο για την Κρήτη όσο και για την ελληνική οικονομία συνολικά.
Πώς διαμορφώνεται το σχήμα
Με τη νέα συμφωνία, ο «χάρτης» των συμμετοχών στο έργο αποκτά σαφή μορφή. Η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ παραμένει επικεφαλής του σχήματος, διατηρώντας ποσοστό 40% τόσο στην παραχώρηση όσο και στην κατασκευή. Ισχυρή είναι η είσοδος του ομίλου AKTOR, ο οποίος αποκτά 36% στην παραχώρηση, ενισχύοντας αποφασιστικά το χαρτοφυλάκιό του στις οδικές υποδομές. Η METLEN συμμετέχει με 24%, προσθέτοντας στο σχήμα τόσο χρηματοδοτική όσο και τεχνική ισχύ. Στο κατασκευαστικό σκέλος, τα ποσοστά διαμορφώνονται σε 40% για τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, 30% για τον AKTOR και 30% για τη METLEN, συγκροτώντας ένα τριμερές σχήμα με ισχυρό αποτύπωμα εμπειρίας και τεχνογνωσίας σε μεγάλα έργα.
Τα επόμενα βήματα και το χρονοδιάγραμμα
Μετά την υπογραφή της σύμβασης, απομένουν πλέον οι τελευταίες τυπικές διαδικασίες για την ολοκλήρωση της συναλλαγής. Το επόμενο διάστημα αναμένονται οι εγκρίσεις από τις αρμόδιες αρχές, μεταξύ των οποίων και το Ελεγκτικό Συνέδριο, προκειμένου να ανοίξει και τυπικά ο δρόμος για την έναρξη της κατασκευαστικής φάσης.
Με την ολοκλήρωση των εγκρίσεων, το έργο περνά στο κατασκευαστικό σκέλος, που αποτελεί και το πρώτο ουσιαστικό στάδιο υλοποίησης. Όπως προβλέπεται στη σύμβαση, θα υπάρξει διαχωρισμός του έργου σε επιμέρους τμήματα, τα οποία θα αναλάβουν οι εμπλεκόμενες εταιρείες, ώστε να ξεκινήσουν παράλληλα οι εργασίες. Η διάρκεια της κατασκευής, μαζί με τις απαιτούμενες μελέτες, τοποθετείται περίπου στα πέντε έτη. Η περίοδος παραχώρησης είναι 35 έτη, εκ των οποίων τα πρώτα πέντε αφορούν τη μελέτη και την κατασκευή, ενώ ακολουθούν 30 έτη λειτουργίας και συντήρησης.
Ο ΒΟΑΚ διαφοροποιείται από άλλες παραχωρήσεις, καθώς εξυπηρετεί ένα νησί με έντονη και διαρκή τουριστική κίνηση, γεγονός που ενισχύει τη δυναμική της κυκλοφορίας και, κατ’ επέκταση, των μελλοντικών εσόδων.
Μετά την ολοκλήρωση της συμφωνίας, η AKTOR επανέρχεται ουσιαστικά στα μεγάλα μεγέθη του παρελθόντος, ανακτώντας τη θέση της στον πυρήνα των μεγάλων έργων παραχώρησης. Σήμερα, ο όμιλος διαθέτει ένα από τα δύο μεγαλύτερα χαρτοφυλάκια παραχωρήσεων στη χώρα, με συμμετοχή ήδη σε 16 έργα ΣΔΙΤ και παραχώρησης, σε μεγέθη σχεδόν ισοδύναμα με εκείνα του βασικού ανταγωνισμού. Η εμπλοκή του ομίλου ωστόσο στον ΒΟΑΚ δεν ξεκινά από μηδενική βάση. Ο όμιλος διαθέτει ήδη ισχυρό ιστορικό παρουσίας στην Κρήτη, καθώς υλοποιεί δύο κρίσιμα έργα του λεγόμενου «Μικρού ΒΟΑΚ»: το τμήμα Άγιος Νικόλαος – Νεάπολη και το τμήμα Νεάπολη – Χερσόνησος, τόσο μέσω κλασικής δημόσιας σύμβασης όσο και μέσω ΣΔΙΤ. Τα έργα αυτά προχωρούν, σύμφωνα με πληροφορίες της αγοράς, με ταχύτερους ρυθμούς από τους αρχικά προβλεπόμενους. Παράλληλα, ο όμιλος έχει διαχρονική παρουσία στο νησί μέσα από μεγάλης κλίμακας έργα υποδομής, που ενισχύουν την αναπτυξιακή δυναμική της Κρήτης και την τοπική οικονομία.
Σχολιάζοντας τη συμφωνία, ο Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου AKTOR, κ. Αλέξανδρος Εξάρχου, δήλωσε ότι η ένταξη του 36% του ΒΟΑΚ στο χαρτοφυλάκιο παραχωρήσεων, σε συνδυασμό με την απόκτηση της ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις, επιτρέπει πλέον στον όμιλο να πει ότι «η ΑΚΤΩΡ επέστρεψε στη θέση που της αρμόζει», τόσο στην Ελλάδα όσο και στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.