Δύο παρεμβάσεις που επηρεάζουν άμεσα την αγορά ακινήτων και την οικοδομική δραστηριότητα σχεδιάζει να διατηρήσει και το 2027 η κυβέρνηση.
Το οικονομικό επιτελείο προσανατολίζεται στην παράταση της αναστολής του ΦΠΑ 24% στις πωλήσεις νεόδμητων ακινήτων, αλλά και της αναστολής του φόρου υπεραξίας 15% στις μεταβιβάσεις. Για τον τελευταίο, μάλιστα, εξετάζεται ακόμη και η οριστική κατάργησή του, καθώς, αν και θεσπίστηκε πριν από χρόνια, δεν εφαρμόστηκε ποτέ.
Πιο αναλυτικά, οριστικές αποφάσεις αναμένεται να ενταχθούν στο πακέτο φορολογικών μέτρων που θα παρουσιάσει ο πρωθυπουργός στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Η κυβέρνηση επιδιώκει να αποφύγει νέα επιβάρυνση στις αγοραπωλησίες ακινήτων, σε μια περίοδο όπου οι τιμές εξακολουθούν να κινούνται ανοδικά και η πρόσβαση στην κατοικία γίνεται ολοένα δυσκολότερη.
Η παράταση της αναστολής του ΦΠΑ στα νεόδμητα θεωρείται κομβικής σημασίας για την οικοδομή. Το μέτρο περιορίζει αισθητά το κόστος αγοράς και λειτουργεί ως κίνητρο τόσο για τους αγοραστές όσο και για τις επενδύσεις στον κατασκευαστικό κλάδο.
Νεόδμητα ακίνητα: Πόσο θα αυξηθούν οι τιμές αν επιστρέψει ο ΦΠΑ 24%
Σήμερα, οι αγοραστές νεόδμητων κατοικιών δεν επιβαρύνονται με ΦΠΑ 24%, αλλά μόνο με φόρο μεταβίβασης 3% επί της αντικειμενικής αξίας. Η διαφορά είναι πολύ μεγάλη . Σε ακίνητο αξίας 100.000 ευρώ, η επιβολή ΦΠΑ θα αύξανε το κόστος κατά 24.000 ευρώ, ανεβάζοντας την τελική τιμή στις 124.000 ευρώ. Με το ισχύον καθεστώς, ο φόρος μεταβίβασης περιορίζεται στις 3.000 ευρώ και το συνολικό κόστος διαμορφώνεται στις 103.000 ευρώ.
Ο ΦΠΑ στα νεόδμητα επιβλήθηκε το 2006 με συντελεστή 19%, ενώ η πρώτη κατοικία εξαιρέθηκε από την εφαρμογή του. Στη διάρκεια της δημοσιονομικής κρίσης ο συντελεστής αυξήθηκε στο 24%, με αποτέλεσμα να επιβαρυνθεί σημαντικά η αγορά. Το 2019 αποφασίστηκε η αναστολή του μέτρου, η οποία εφαρμόστηκε από την 1η Ιανουαρίου 2020 και έκτοτε παρατείνεται συνεχώς. Η ισχύς της σημερινής ρύθμισης εκπνέει στις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Θα πρέπει να τονιστεί ότι η αναστολή καλύπτει οικοδομικές άδειες που έχουν εκδοθεί από το 2006 και μετά, είτε αφορούν ακίνητα κατασκευαστικών επιχειρήσεων είτε οικοδομές που ανεγέρθηκαν με το σύστημα της αντιπαροχής. Βασική προϋπόθεση είναι η υποβολή αίτησης αναστολής στην ΑΑΔΕ από τον κατασκευαστή, ενώ το μέτρο εφαρμόζεται υποχρεωτικά για όλα τα αδιάθετα ακίνητα της συγκεκριμένης οικοδομικής άδειας.
Στο τραπέζι η παράταση της αναστολής του φόρου υπεραξίας στα ακίνητα
Εξάλλου, στο τραπέζι βρίσκεται και η παράταση της αναστολής του φόρου υπεραξίας στις μεταβιβάσεις ακινήτων. Πηγές του οικονομικού επιτελείου δεν αποκλείουν ακόμη και την οριστική κατάργησή του, καθώς πρόκειται για έναν φόρο που δεν ενεργοποιήθηκε ποτέ, παρά το γεγονός ότι έχει νομοθετηθεί.
Ο φόρος προβλέπει επιβάρυνση 15% στο κέρδος που προκύπτει από τη διαφορά μεταξύ της τιμής αγοράς και της τιμής πώλησης ενός ακινήτου. Για παράδειγμα, ακίνητο που αγοράστηκε έναντι 100.000 ευρώ και πωλείται προς 200.000 ευρώ δημιουργεί υπεραξία 100.000 ευρώ. Αν ο φόρος εφαρμοζόταν, ο ιδιοκτήτης θα καλούνταν να καταβάλει 15.000 ευρώ.