Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ότι η χρήση του δορυφορικού συστήματος της SpaceX -το οποίο ανήκει στον Έλον Μασκ- από την Ουκρανία παραμένει εν μέρει περιορισμένη, παρά τις ενδείξεις νωρίτερα αυτή την εβδομάδα ότι η λειτουργία του είχε αποκατασταθεί πλήρως.
«Οι τρέχοντες περιορισμοί εμποδίζουν τον ουκρανικό στρατό να χρησιμοποιεί drones για την αναχαίτιση ρωσικών επιθετικών drones, καθώς και για τη μεταφορά προμηθειών σε στρατιώτες στην πρώτη γραμμή του μετώπου», επισήμανε ο Ζελένσκι.
Λευκός Οίκος και Έλον Μασκ αλληλοκατηγορούνται, λέει η Ουκρανία
Ουκρανοί αξιωματούχοι δηλώνουν ότι προσπαθούν ακόμη να εξακριβώσουν εάν οι περιορισμοί αυτοί απορρέουν από πολιτική απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ ή του ίδιου του Μασκ. Οι Ουκρανοί αξιωματούχοι έχουν ακούσει διαφορετικές εκδοχές για το τι συνέβη, με την κυβέρνηση Τραμπ και τα στελέχη της SpaceX να αλληλοκατηγορούνται.
«Η SpaceX, ως εταιρεία, μας λέει ότι πρόκειται για τεχνικό πρόβλημα. Ωστόσο, επαφές μας εντός της εταιρείας υποστηρίζουν ότι η εντολή προέρχεται από τον Λευκό Οίκο. Όταν ρωτάμε τον Λευκό Οίκο, μας απαντούν ότι φταίει ο Έλον», δήλωσε χαρακτηριστικά Ουκρανός αξιωματούχος στο Axios.
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, την Τετάρτη, ο Μασκ επέρριψε ευθύνες στην αμερικανική κυβέρνηση, λέγοντας ότι εμπλέκεται στη διατάραξη της λειτουργίας του συστήματος Starshield.
«Τα συστήματα Starshield ανήκουν και ελέγχονται από την κυβέρνηση των ΗΠΑ. Οποιοσδήποτε περιορισμός στην ταχύτητα ή στη χρήση αποφασίζεται από τον αμερικανικό στρατό και, τελικά, από τον πρόεδρο των ΗΠΑ», έγραψε χαρακτηριστικά.
Ο Τραμπ δήλωσε την Παρασκευή ότι ο Λευκό Οίκος δεν εμπλέκεται στον περιορισμό της χρήσης του συστήματος από την Ουκρανία.
Το ρεπορτάζ της Telegraph και το τεστ της Ουκρανίας
Η Telegraph ανέφερε την Παρασκευή ότι ο Μασκ πρότεινε στον Τραμπ να περιορίσει την ταχύτητα των δορυφορικών δικτύων Starlink και Starshield, τα οποία χρησιμοποιεί ο ουκρανικός στρατός.
Πηγή με γνώση της συζήτησης δήλωσε στο Axios ότι ο Τραμπ δεν απέρριψε την ιδέα του Μασκ.
Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου διέψευσε το ρεπορτάζ της Telegraph. «Αυτό είναι εντελώς ψευδές. Όπως δήλωσε ο πρόεδρος Τραμπ, δεν επιβάλαμε κανέναν περιορισμό στην ταχύτητα του Starlink και η υπηρεσία λειτουργεί αυτή τη στιγμή», ανέφερε ο αξιωματούχος.
Όπως τονίζει ωστόσο το Axios, στην πραγματικότητα, η υπηρεσία δεν λειτουργεί πλήρως. Πριν από την επιβολή των περιορισμών, τα δίκτυα Starlink και Starshield λειτουργούσαν ακόμη και σε drones που ανέπτυσσαν ταχύτητες έως και 400 χιλιόμετρα την ώρα. Σύμφωνα με Ουκρανούς αξιωματούχους, πλέον, υπάρχει «κόφτης» στα 161 χιλιόμετρα την ώρα.
Ο Ζελένσκι δήλωσε στους δημοσιογράφους το Σάββατο ότι ο ουκρανικός στρατός δοκίμασε το σύστημα την Παρασκευή, χρησιμοποιώντας το σε οχήματα που βρίσκονταν σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα αυτοκίνητα κινούνταν με ταχύτητα 180 χιλιομέτρων την ώρα και τα δορυφορικά συστήματα συνέχιζαν να λειτουργούν. Ωστόσο, μόλις τα αυτοκίνητα πέρασαν στην Ουκρανία, το σύστημα αποσυνδέθηκε ενώ η ταχύτητα ήταν 161 χιλιόμετρα την ώρα.
«Το συμπέρασμα είναι ότι οι περιορισμοί ισχύουν εντός της Ουκρανίας, αλλά δεν ισχύουν στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Με άλλα λόγια, πρόκειται για μια σχεδιασμένη ενέργεια», είπε ο Ζελένσκι. Εξέφρασε επίσης σκεπτικισμό σχετικά με τον ισχυρισμό της SpaceX ότι το όριο ταχύτητας οφείλεται σε τεχνικά προβλήματα.
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε το βράδυ του Σαββάτου, πριν αναχωρήσει για ταξίδι στην Ινδία, ότι «δεν είναι βέβαιος πως ο Ζελένσκι γνωρίζει για τι πράγμα μιλάει». Ο Ρούμπιο ανέφερε ότι κανείς στην αμερικανική κυβέρνηση δεν έδωσε εντολή να επιβραδυνθεί το Starlink. «Κάπως συνέβη», είπε, προσθέτοντας ότι το σύστημα «έχει επανέλθει σε λειτουργία».
Γιατί είναι σημαντικό το Starlink και στο Starshield για την Ουκρανία
Το Αxios εξηγεί ότι ο ουκρανικός στρατός χρησιμοποιεί το σύστημα δορυφορικών επικοινωνιών Starlink της SpaceX για τον έλεγχο και τη λειτουργία των drones αναγνώρισης και αναχαίτισης. Όταν το Starlink δεν λειτουργεί στο μέγιστο των δυνατοτήτων του, παρεμποδίζεται η ικανότητα της Ουκρανίας να συλλέγει πληροφορίες, να χρησιμοποιεί drones αναχαίτισης και να πραγματοποιεί πλήγματα μεγάλου βεληνεκούς κατά της Ρωσίας.
Η Ουκρανία βασίζεται σε δύο δορυφορικά συστήματα: Το ένα είναι το Starlink της SpaceX, το οποίο χρησιμοποιεί για επικοινωνίες, για τις χερσαίες δυνάμεις, την εφοδιαστική αλυσίδα και τα αμυντικά drones -εκείνα δηλαδή που καταρρίπτουν εισερχόμενα drones.
Το άλλο είναι το Starshield, το οποίο ελέγχεται από την αμερικανική κυβέρνηση και χρησιμοποιείται για επιθετικούς στρατιωτικούς σκοπούς.
Η Ουκρανία ανέφερε ότι και τα δύο συστήματα υπέστησαν περιορισμούς.
Καταλήγοντας το ρεπορτάζ σημειώνει ότι, όπως δήλωσε ο Ζελένσκι, την Παρασκευή, ο επικεφαλής διαπραγματευτής της Ουκρανίας, Ρουστέμ Ουμέροφ, συνομίλησε με τον σύμβουλο και απεσταλμένο του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, για να συζητήσουν το ζήτημα του Starlink. Συζήτησαν επίσης τη διεξαγωγή συνάντησης μεταξύ αμερικανικών και ουκρανικών ομάδων την επόμενη εβδομάδα, προκειμένου να συνεχιστούν οι συνομιλίες σχετικά με την τελευταία πρόταση της κυβέρνησης Τραμπ για μια συμφωνία με τη Ρωσία με στόχο τον τερματισμό του πολέμου.