Ο Ντόναλντ Τραμπ υπερασπίστηκε τη συμφωνία με τη Ρωσία για την προμήθεια ντίζελ, εν μέσω πιέσεων από τις αυξημένες τιμές των καυσίμων και αντιδράσεων στο Κογκρέσο.
- Ο Ντόναλντ Τραμπ προχωρά σε συμφωνία με τη Μόσχα για την προμήθεια ρωσικού ντίζελ, αίροντας προσωρινά τις κυρώσεις. Η κίνηση προκαλεί έντονες πολιτικές αντιδράσεις από Ρεπουμπλικανούς και Δημοκρατικούς, οι οποίοι αμφισβητούν τη νομιμότητά της.
- Ο Τραμπ έρχεται σε αντιπαράθεση με τον Ζελένσκι για τις αυξημένες τιμές καυσίμων, αποδίδοντάς τις σε ουκρανικές επιθέσεις. Ο Ζελένσκι αντικρούει τους ισχυρισμούς, ενώ οι δύο πλευρές φέρονται να συμφωνούν σε παύση των επιθέσεων σε ενεργειακές υποδομές.
- Η προσέγγιση του Τραμπ για ταχεία λήξη του πολέμου δημιουργεί ευνοϊκές συνθήκες για τον Πούτιν, ο οποίος επιδιώκει διατήρηση των κατεχόμενων εδαφών. Ο Ζελένσκι, από την πλευρά του, εστιάζει στην εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας.
- Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει μια βιώσιμη συμφωνία που θα διασφαλίζει την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας. Συνεχίζει τη στήριξη στο Κίεβο με οικονομική βοήθεια και νέα πακέτα κυρώσεων, διαχειριζόμενη παράλληλα τις αμερικανικές πρωτοβουλίες.
Η απόφαση για την προσωρινή άρση των κυρώσεων στα ρωσικά καύσιμα προκαλεί αντιδράσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ, ενώ η αντιπαράθεσή του με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι για τις αιτίες της ενεργειακής κρίσης συνεχίζεται.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ με μία σύντομη ανάρτησή του στο Truth Social υπερασπίστηκε τη συμφωνία, παρά τις αντιδράσεις Ρεπουμπλικανών και Δημοκρατικών νομοθετών, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι η συμφωνία φαίνεται να παραβιάζει την αμερικανική νομοθεσία που απαγορεύει τις εισαγωγές ρωσικών ενεργειακών προϊόντων έως ότου η Μόσχα τερματίσει την επιθετικότητά της κατά της Ουκρανίας.
«Έκανα τη σωστή επιλογή για τον αμερικανικό λαό. Πάντα πρώτα η Αμερική!», ανέφερε ο Τραμπ.
Ο Τραμπ δήλωσε ότι λαμβάνει μέτρα για να περιορίσει τις υψηλές τιμές των καυσίμων, οι οποίες απειλούν να πλήξουν τις εκλογικές προοπτικές των Ρεπουμπλικανών στις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου.
Οι τιμές έχουν εκτοξευθεί από τότε που οι ΗΠΑ ξεκίνησαν τον πόλεμο κατά του Ιράν, πριν από επτά μήνες. Ωστόσο, ο ίδιος αποδίδει την αύξησή τους κυρίως στις ουκρανικές επιθέσεις κατά ρωσικών διυλιστηρίων πετρελαίου.
Ρωσία: Μπορούμε να εξάγουμε έως και 3,5 εκατομμύρια τόνους ντίζελ το μήνα μέχρι το τέλος του έτους
Από την πλευρά της, η Ρωσία ανακοίνωσε πως βρίσκεται σε θέση να ανακτήσει τις εξαγωγές ντίζελ σε ποσοστό μεταξύ 3 εκατομμυρίων τόνων και 3,5 εκατομμυρίων τόνων ανά μήνα μέχρι το τέλος του έτους.
Σύμφωνα με τον αναπληρωτή πρωθυπουργό Αλεξάντερ Νόβακ, ο οποίος μίλησε στο τηλεοπτικό κανάλι Rossiya-24, αυτοί είναι οι συνήθεις όγκοι εξαγωγών του καυσίμου της χώρας.
Τόνισε μάλιστα ότι χάρη στη συμφωνία που επιτεύχθηκε με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, οι πρόσθετες προμήθειες ρωσικού ντίζελ θα εξισορροπήσουν εν μέρει την παγκόσμια προσφορά και ζήτηση.
Οι ΗΠΑ ελπίζουν ότι η συμφωνία θα «μαλακώσει» τη Μόσχα στις ειρηνευτικές συνομιλίες
Ωστόσο, όπως αποκάλυψε Αμερικανός αξιωματούχος στο Reuters, οι ΗΠΑ μετέφεραν στους Ουκρανούς ότι η συμφωνία για το ντίζελ θα μπορούσε να βοηθήσει να «αμβλυνθεί» η θέση της Μόσχας.
Όπως σχολίασε, «οι ΗΠΑ στέλνουν ένα μήνυμα ότι ο Τραμπ είναι ανοιχτός σε ενέργειες» με τη Ρωσία.
Άλλωστε, οι απεσταλμένοι του Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, φέρεται να δήλωσαν σε Ουκρανούς αξιωματούχους την Παρασκευή ότι μια συμφωνία που θα επιτρέψει τις εξαγωγές ρωσικού ντίζελ αποτελεί μέρος μιας προσπάθειας να επαναφέρουν τη Ρωσία στις διαπραγματεύσεις.
Κατά τους Γουίτκοφ και Κούσνερ, όπως αναφέρουν οι πηγές, ο Πούτιν δεν είναι διατεθειμένος να διαπραγματευθεί τον τερματισμό του πολέμου, με τη συμφωνία να είναι η τελευταία ελπίδα.
Πολιτικές αντιδράσεις για τη συμφωνία με τη Μόσχα
Την Παρασκευή, ο Τραμπ δήλωσε ότι η Ρωσία συμφώνησε να προμηθεύει τις διεθνείς αγορές με ντίζελ, ενώ η κυβέρνησή του προχώρησε σε προσωρινή άρση των αμερικανικών κυρώσεων στα ρωσικά καύσιμα.
Οι κυρώσεις είχαν επιβληθεί με στόχο να στερήσουν από τη Μόσχα έσοδα για τη χρηματοδότηση του πολέμου της στην Ουκρανία.
Την Κυριακή, ομάδα Αμερικανών γερουσιαστών από το Ρεπουμπλικανικό και το Δημοκρατικό κόμμα υποστήριξαν ότι η συμφωνία ενδέχεται να παραβιάζει νόμο του 2022, ο οποίος θεσπίστηκε με στόχο να στηρίξει την Ουκρανία στην προσπάθειά της να αποκρούσει τη ρωσική εισβολή.
«Θα έπρεπε να ενισχύουμε περαιτέρω τις κυρώσεις, όχι να τις υπονομεύουμε επιτρέποντας την εισαγωγή ρωσικού ντίζελ, διακινδυνεύοντας έτσι να αποδυναμώσουμε την ισχύ μας, να πλήξουμε την αξιοπιστία μας απέναντι στους συμμάχους μας και να ενθαρρύνουμε τους αντιπάλους μας», δήλωσε ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Τζέρι Μόραν σε ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η σύγκρουση με τον Ζελένσκι για τις τιμές των καυσίμων και τις επιθέσεις στα διυλιστήρια
Ο Ντόναλντ Τραμπ και ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ήρθαν σε αντιπαράθεση το Σαββατοκύριακο με αφορμή τις ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια.
Από την πλευρά του, ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η Ουκρανία χρειάζεται νέο πρόεδρο, ενώ ο Ζελένσκι δεσμεύτηκε να προκηρύξει εκλογές, εφόσον η Ρωσία συμφωνήσει σε εκεχειρία διάρκειας 60 ημερών.
Την Κυριακή, ο Τραμπ δήλωσε ότι η Ρωσία και η Ουκρανία συμφώνησαν να σταματήσουν τις επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές η μία της άλλης. Ωστόσο, παραμένει ασαφές εάν και κατά πόσο θα τηρηθεί μια τέτοια συμφωνία.
Τη Δευτέρα, ο Ζελένσκι δήλωσε στο Fox News ότι οι ουκρανικές επιθέσεις κατά ρωσικών διυλιστηρίων δεν αποτελούν την κύρια αιτία της αύξησης των τιμών των καυσίμων.
«Όλοι καταλαβαίνουν ότι οι τιμές του ντίζελ δεν εξαρτώνται από τις δικές μας επιθέσεις σε ρωσικές εγκαταστάσεις παραγωγής ντίζελ. Όλοι καταλαβαίνουν ότι η αύξησή τους οφείλεται στον αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ», δήλωσε.
Τι ζητάει η κάθε πλευρά
Ο Ντόναλντ Τραμπ επιδιώκει να τερματίσει γρήγορα τον πόλεμο στην Ουκρανία, δίνοντας προτεραιότητα στα οικονομικά συμφέροντα των ΗΠΑ.
Στο πλαίσιο αυτό, προωθεί περιορισμένες συμφωνίες κατάπαυσης του πυρός, όπως μια πιθανή εκεχειρία που αφορά τις ενεργειακές εγκαταστάσεις, ενώ παράλληλα αναζητά οικονομικά οφέλη μέσα από συμφωνίες όπως εκείνη για το ρωσικό ντίζελ.
Η στάση του εξηγεί γιατί αντιμετωπίζει την ευρωπαϊκή ηγεσία και τον Ζελένσκι ως σημαντικότερα εμπόδια στις προσπάθειές του από τον ίδιο τον Πούτιν.
Από τότε που επέστρεψε στην εξουσία, τον Ιανουάριο του 2025, ο Τραμπ έχει επανειλημμένα επιχειρήσει να πιέσει την Ουκρανία να αποδεχθεί παραχωρήσεις προκειμένου να επιτευχθεί συμφωνία. Ωστόσο, τόσο το Κίεβο όσο και οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί του έχουν απορρίψει την προοπτική παραχώρησης ουκρανικών εδαφών στη Ρωσία.
Τι θέλει ο Ζελένσκι
Για τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, το βασικό ζητούμενο είναι η επιβίωση της χώρας του, η ανάκτηση της κυριαρχίας της και η αποκατάσταση της εδαφικής της ακεραιότητας. Παράλληλα, επιδιώκει αξιόπιστες και ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας από τη Δύση, ώστε να διασφαλιστεί η προστασία της Ουκρανίας.
Ο Ουκρανός πρόεδρος στηρίζεται στην ευρωπαϊκή υποστήριξη και επιχειρεί να αντιμετωπίσει με ψυχραιμία τις πιέσεις του Ντόναλντ Τραμπ. Εκτιμά ότι η στάση του Αμερικανού προέδρου συνδέεται και με την πίεση που δέχεται εν όψει των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ.
Οι προϋποθέσεις του Πούτιν
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν δεν φαίνεται να έχει λόγο να επισπεύσει τις εξελίξεις. Στόχος του είναι να διατηρήσει τα εδάφη που έχει καταλάβει και να εξασφαλίσει τη διεθνή αναγνώρισή τους, συνεχίζοντας έναν πόλεμο φθοράς που θα εξαντλήσει την Ουκρανία και θα οδηγήσει τη Δύση σε υποχώρηση.
Η προσέγγιση του Τραμπ δημιουργεί ευνοϊκές συνθήκες για τη Μόσχα. Ο Ρώσος πρόεδρος ενδέχεται να αξιοποιήσει στο έπακρο την πολιτική συγκυρία στις ΗΠΑ, γεγονός που μπορεί να εξηγεί την καθυστέρησή του να τοποθετηθεί ξεκάθαρα για την προτεινόμενη εκεχειρία στις ενεργειακές υποδομές.
Όπως επισημαίνει το BBC, η ασάφεια των ρωσικών δηλώσεων για την ενεργειακή εκεχειρία ενισχύει τις ανησυχίες του Κιέβου ότι η Ουάσιγκτον προχώρησε σε συμφωνία για το ντίζελ με τη Μόσχα χωρίς να εξασφαλίσει αντίστοιχες δεσμεύσεις από τη ρωσική πλευρά.
Σε συμβολικό επίπεδο, η συμφωνία αποτελεί ήδη κέρδος για τον Πούτιν. Του επιτρέπει να παρουσιάσει τον εαυτό του ως πρόσωπο που συνέβαλε στην εξυπηρέτηση των αμερικανικών συμφερόντων σε μια κρίσιμη στιγμή, ενώ ταυτόχρονα ενισχύει τις πιθανότητες επιδείνωσης των σχέσεων μεταξύ ΗΠΑ και Ουκρανίας.
Τα πιθανά οικονομικά οφέλη από τις πωλήσεις ντίζελ αποτελούν ένα επιπλέον πλεονέκτημα για τη Ρωσία. Την ίδια στιγμή, η στρατιωτική της προσπάθεια εξακολουθεί να επηρεάζεται από την ανταλλαγή πληροφοριών των αμερικανικών υπηρεσιών με την Ουκρανία και από τη συνέχιση των παραδόσεων αμερικανικών όπλων, τα οποία πλέον χρηματοδοτεί η Ευρώπη.
Ακόμη και αν η Μόσχα δεν πετύχει όλους τους στόχους της, έχει ήδη εξασφαλίσει ένα σημαντικό αποτέλεσμα: επαναφέρει τις απευθείας συμφωνίες με τις ΗΠΑ, χωρίς τη συμμετοχή της Ουκρανίας ή των Ευρωπαίων. Παράλληλα, αποκτά οικονομικά κίνητρα, αντί να αντιμετωπίζει αποκλειστικά νέες κυρώσεις, χωρίς να έχει δεσμευτεί σε κάποιον συμβιβασμό για τον τερματισμό του πολέμου.
Τι επιδιώκει η Ευρωπαϊκή Ένωση
Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιδιώκει μια συμφωνία που θα είναι δίκαιη και μακροπρόθεσμα βιώσιμη, διασφαλίζοντας την εδαφική ακεραιότητα της Ουκρανίας και την ασφάλεια της Ευρώπης.
Για τον σκοπό αυτό, συνεχίζει να παρέχει οικονομική και στρατιωτική βοήθεια στο Κίεβο, ενώ παράλληλα εντείνει την πίεση προς τη Μόσχα μέσω κυρώσεων. Τη Δευτέρα (12/10) ανακοινώθηκε, σύμφωνα με το κείμενο, το μεγαλύτερο πακέτο κυρώσεων από την έναρξη του πολέμου.
Ταυτόχρονα, η Ευρωπαϊκή Ένωση καλείται να διαχειριστεί τις πρωτοβουλίες και τις πιέσεις του Αμερικανού προέδρου, επιδιώκοντας να προστατεύσει τόσο τα ουκρανικά συμφέροντα όσο και την ευρωπαϊκή ασφάλεια.