Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ Λιβάνου και Ισραήλ ξεκίνησαν στη Ρώμη, με τη Βηρυτό να επιδιώκει να σημειωθεί πρόοδος σχετικά με την αποχώρηση των ισραηλινών στρατευμάτων.
- Οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις διατηρούν τον έλεγχο μιας «ουδέτερης ζώνης» πλάτους 10 χιλιομέτρων εντός του λιβανικού εδάφους. Ισραηλινοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι η στρατιωτική παρουσία είναι απαραίτητη για την προστασία των βόρειων κοινοτήτων από πιθανές επιθέσεις.
- Ο Ισραηλινός ΥΠΕΞ Γκίντεον Σάαρ δηλώνει ότι το Ισραήλ είναι έτοιμο να εφαρμόσει δύο «πιλοτικές ζώνες» στον νότιο Λίβανο. Το σχέδιο προβλέπει αφοπλισμό της Χεζμπολάχ, αποχώρηση του Ισραήλ και ανάπτυξη του λιβανικού στρατού.
- Ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν έδωσε εντολή στην αντιπροσωπεία του να απαιτήσει την άμεση έναρξη της ισραηλινής αποχώρησης από τις πιλοτικές ζώνες, θέτοντάς την ως προϋπόθεση για οποιαδήποτε περαιτέρω συζήτηση κατά τις διαπραγματεύσεις.
- Η ζώνη που ελέγχεται από το Ισραήλ παραμένει απαγορευμένη για τους Λιβανέζους, με τις ισραηλινές δυνάμεις να προχωρούν σε κατεδαφίσεις. Από τον Μάρτιο, πάνω από 4.000 Λιβανέζοι έχουν σκοτωθεί και σχεδόν ένα εκατομμύριο έχουν εκτοπιστεί.
Η επανέναρξη των συνομιλιών βασίζεται στη συμφωνία που επιτεύχθηκε με αμερικανική διαμεσολάβηση, αν και οι προσδοκίες για άμεση επίτευξη σημαντικής προόδου παραμένουν περιορισμένες.
Η παρέμβαση των Ηνωμένων Πολιτειών ως διαμεσολαβητή ακολούθησε την αναζωπύρωση των εχθροπραξιών μεταξύ της Χεζμπολάχ και του Ισραήλ στις 2 Μαρτίου, στο πλαίσιο της ευρύτερης έντασης που συνδέεται με τη σύγκρουση ΗΠΑ-Ισραήλ με το Ιράν.
Ωστόσο, η φιλοϊρανική οργάνωση εκφράζει σοβαρές επιφυλάξεις, υποστηρίζοντας ότι μόνο η άσκηση πίεσης από την Τεχεράνη προς την Ουάσιγκτον μπορεί να διασφαλίσει τον τερματισμό της σύγκρουσης και την αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων.
Οι ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις εξακολουθούν να ελέγχουν μια ζώνη πλάτους περίπου 10 χιλιομέτρων μέσα στο λιβανικό έδαφος, κατά μήκος των συνόρων, την οποία χαρακτηρίζουν «ουδέτερη ζώνη». Σύμφωνα με Ισραηλινούς αξιωματούχους, η στρατιωτική παρουσία στην περιοχή είναι απαραίτητη για την προστασία των κοινοτήτων του βόρειου Ισραήλ από πιθανές επιθέσεις της Χεζμπολάχ.
Οι «πιλοτικές ζώνες» στο επίκεντρο των συνομιλιών
Στο Τελ Αβίβ, ο Ισραηλινός υπουργός Εξωτερικών Γκίντεον Σάαρ δήλωσε ότι η εφαρμογή της συμφωνίας αποτελεί τον «μοναδικό τρόπο για να υπάρξει πρόοδος» και τόνισε πως η ισραηλινή πλευρά θα επιδείξει «καλή θέληση» κατά τη διάρκεια των συνομιλιών στη Ρώμη.
Ο Σάαρ επισήμανε επίσης ότι το Ισραήλ είναι έτοιμο να προχωρήσει στην εφαρμογή των δύο «πιλοτικών ζωνών», οι οποίες αφορούν περιοχές στον νότιο Λίβανο όπου προβλέπεται ο αφοπλισμός της Χεζμπολάχ, η αποχώρηση των ισραηλινών στρατευμάτων και η ανάπτυξη του λιβανικού στρατού.
«Ελπίζω και τείνω να πιστεύω ότι αυτός ο γύρος συζητήσεων στη Ρώμη θα συμβάλει στην προώθηση της διαδικασίας», δήλωσε ο Ισραηλινός υπουργός Εξωτερικών.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν έδωσε εντολή στη λιβανέζικη αντιπροσωπεία να απαιτήσει την «άμεση έναρξη» της αποχώρησης του Ισραήλ από τις δύο πιλοτικές ζώνες, «πριν από οποιαδήποτε άλλη συζήτηση», σύμφωνα με ανακοίνωση του γραφείου του.
Συνεχίζονται οι εντάσεις παρά τη συμφωνία-πλαίσιο
Αμερικανός αξιωματούχος είχε εκτιμήσει την περασμένη εβδομάδα ότι η δημιουργία της πρώτης πιλοτικής ζώνης αποτελεί «ζήτημα ημερών», με την Κεντρική Διοίκηση του αμερικανικού στρατού να συντονίζει τις ενέργειες μεταξύ των δύο πλευρών. Παράλληλα, πηγές του Reuters ανέφεραν ότι αμερικανική στρατιωτική αποστολή επισκέφθηκε τον Λίβανο το περασμένο Σαββατοκύριακο, προκειμένου να συζητήσει τις λεπτομέρειες του σχεδίου με τη στρατιωτική ηγεσία της χώρας.
Η περιοχή που ελέγχεται από το Ισραήλ στον νότιο Λίβανο αποτελεί «απαγορευμένη ζώνη» για τους Λιβανέζους πολίτες, αλλά και για τον λιβανικό στρατό. Οι ισραηλινές δυνάμεις έχουν απομακρύνει κατοίκους από τις εστίες τους και έχουν προχωρήσει σε ελεγχόμενες κατεδαφίσεις χωριών, υποστηρίζοντας ότι καταστρέφουν υποδομές της Χεζμπολάχ, όπως υπόγειες σήραγγες.
Σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας του Λιβάνου, από τις αρχές Μαρτίου περισσότεροι από 4.000 Λιβανέζοι έχουν σκοτωθεί και σχεδόν ένα εκατομμύριο άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί. Ο απολογισμός δεν διαχωρίζει τους μαχητές της Χεζμπολάχ από τους αμάχους, ενώ η οργάνωση δεν δημοσιοποιεί στοιχεία για τις απώλειές της. Στις αρχές Μαΐου, το Reuters είχε μεταδώσει ότι ο αριθμός των νεκρών μαχητών ανερχόταν σε «πολλές χιλιάδες».
Από την έναρξη των νέων εχθροπραξιών, τουλάχιστον 32 Ισραηλινοί στρατιώτες και τέσσερις πολίτες έχουν χάσει τη ζωή τους από ενέργειες της Χεζμπολάχ, κυρίως στον νότιο Λίβανο.
Το Ισραήλ δηλώνει έτοιμο να εφαρμόσει τις «πιλοτικές ζώνες» στον Λίβανο, με τον υπουργό Εξωτερικών Γκίντεον Σάαρ να υπογραμμίζει ότι η χώρα του είναι «έτοιμη να προχωρήσει στην εφαρμογή αυτών των δύο ζωνών» κατά τη διάρκεια του νέου γύρου συνομιλιών στην Ιταλία.
Ο ισραηλινός στρατός, ωστόσο, συνέχισε τις επιθέσεις και τις κατεδαφίσεις χωριών στον νότιο Λίβανο, παρά την υπογραφή της συμφωνίας-πλαισίου τον περασμένο μήνα.
Με βάση τη συμφωνία, το Ισραήλ προβλέπεται να αποσυρθεί σταδιακά από περιοχές του νότιου Λιβάνου όπου έχει αναπτύξει στρατεύματα για την αντιμετώπιση της Χεζμπολάχ. Ο λιβανικός στρατός, ο οποίος επί χρόνια δεν είχε ουσιαστική παρουσία στην περιοχή, αναμένεται να αναλάβει τον πλήρη έλεγχο δύο μικρών περιοχών που χαρακτηρίστηκαν «πιλοτικές ζώνες», μετά την αποχώρηση της Χεζμπολάχ.