Εντομα και σκουλίκια σε τρόφιμα με έγκριση; Η απάντηση είναι ναι αλλά όχι με τον τρόπο που μπορεί κανείς να φανταστεί.
Η ΕΕ επιτρέπει σήμερα τη χρήση ορισμένων εντόμων και προνυμφών (“σκουλήκια”) ως «νέα τρόφιμα» (Novel Foods), μετά τη σχετική αξιολόγηση ασφάλειας από την European Food Safety Authority.
Τα 4 άλευρα εντόμων που επιτρέπει η ΕΕ
Συγκεκριμένα η ΕΕ τα τελευταία χρόνια έχει εγκρίνει τη χρήση σε τρόφιμα -και σε μορφή σκόνης/αλευριού- τα εξής:
- Επιστημονική ονομασία: Tenebrio molitor
- Επιτρέπεται ως αποξηραμένο έντομο και ως σκόνη/αλεύρι.
- Από το 2025 εγκρίθηκε και UV-επεξεργασμένη σκόνη.
- Μικρό αλευροσκουλήκι / buffalo worm
- Alphitobius diaperinus
- Επιτρέπεται σε μορφή πάστας, αποξηραμένο και σε σκόνη.
- Οικιακός γρύλος
- Acheta domesticus
- Επιτρέπεται και ως μερικώς απολιπασμένη σκόνη (“cricket flour”).
- Προνύμφες μεταναστευτικής ακρίδας
- Locusta migratoria
- Επιτρέπεται αποξηραμένη και σε μορφή σκόνης.
Αυτά μπορούν να χρησιμοποιούνται σε προϊόντα όπως:
- ψωμί,
- μπισκότα,
- ζυμαρικά,
- μπάρες πρωτεΐνης,
- σνακ,
- υποκατάστατα κρέατος κ.ά.
Πρέπει να αναγράφεται ρητά
Ωστοσο, αν ένα τρόφιμο περιέχει κάτι από τα ανωτέρω, τότε αυτό θα πρέπει να αναγράφεται υποχρεωτικά στην ετικέτα των συστατικών του.
Επίσης, πρέπει να υπάρχει ειδική προειδοποίηση για αλλεργίες, ιδιαίτερα για άτομα με αλλεργία σε οστρακοειδή ή ακάρεα σκόνης.
Σύμφωνα με το weber-marking.com
«Αποκλείεται το ενδεχόμενο τα έντομα να αποτελούν κρυφό ή μυστικό συστατικό. Εάν τα συσκευασμένα τρόφιμα περιέχουν βρώσιμα έντομα ως συστατικό, αυτά πρέπει να εμφανίζονται στη λίστα συστατικών .
Εκτός από τις υφιστάμενες απαιτήσεις επισήμανσης τροφίμων στην ΕΕ, οι ακόλουθες πληροφορίες πρέπει να βρίσκονται στη συσκευασία τροφίμων με βάση τα έντομα:
Ονομασία του συστατικού
Οι παρασκευαστές πρέπει να αναφέρουν τη λατινική ονομασία καθώς και την κοινή ονομασία του εν λόγω συστατικού, ώστε οι καταναλωτές να μπορούν να το αναγνωρίζουν εύκολα. Ανάλογα με τη μορφή χρήσης αυτό μπορεί να έχει ως εξής: «Αποξηραμένες/σε σκόνη προνύμφες Alphitobius diaperinus (μικρό σκουλήκι αλευριού)».
Επισήμανση αλλεργιογόνων
Σε άμεση επαφή με τον κατάλογο των συστατικών, η ετικέτα του τροφίμου πρέπει να φέρει δήλωση ότι το εν λόγω συστατικό μπορεί να προκαλέσει αλλεργικές αντιδράσεις σε καταναλωτές με γνωστές αλλεργίες στα καρκινοειδή και στα προϊόντα τους, καθώς και στα ακάρεα της σκόνης.
Ηλικιακή σύμανση για συμπληρώματα διατροφής
Τα συμπληρώματα διατροφής που περιέχουν τέτοια συστατικά πρέπει να φέρουν δήλωση ότι δεν πρέπει να καταναλώνονται από άτομα κάτω των 18 ετών».
Σκόνη αλευροσκώληκα
Οπως αναφέρει η Ευρωπαϊκή Ενωση στην ιστοσελίδα της:
«Στις 20 Ιανουαρίου 2025, η Επιτροπή ενέκρινε τη διάθεση στην αγορά σκόνης ολόκληρων προνυμφών Tenebrio molitor (κίτρινου αλευροσκώληκα) επεξεργασμένης με υπεριώδη ακτινοβολία ως νέου τροφίμου.
Η άδεια αφορά την επεξεργασμένη με υπεριώδη ακτινοβολία (UVB) σκόνη που λαμβάνεται από ολόκληρες, θερμικά επεξεργασμένες και αλεσμένες προνύμφες Tenebrio molitor (κίτρινο αλευροσκώληκα).
Ο όρος «σκουλήκι αλευριού» αναφέρεται στην προνυμφική μορφή του Tenebrio molitor, ενός είδους εντόμου που ανήκει στην οικογένεια Tenebrionidae. Προορίζεται να διατεθεί στην αγορά ως συστατικό τροφίμων σε μια σειρά από τρόφιμα για τον γενικό πληθυσμό.
Οι υφιστάμενες άδειες κυκλοφορίας αυτών των εντόμων ως νέων τροφίμων θα επιτρέψουν στους αιτούντες να διαθέσουν τα διάφορα είδη εντόμων στην αγορά της ΕΕ υπό ορισμένες συνθήκες χρήσης».