Η στενή σχέση που ανέπτυξε ο Ντόναλντ Τραμπ με τον επικεφαλής της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ, εξελίσσεται σε έναν από τους μεγαλύτερους πολιτικούς πονοκεφάλους για τον Λευκό Οίκο.
Ποιο είναι το πρόβλημα; Πληθαίνουν οι αποκαλύψεις για τις εξαγωγές προηγμένων αμερικανικών μικροτσίπ στην Κίνα, τις υποψίες παράκαμψης των περιορισμών και την αδράνεια της αμερικανικής κυβέρνησης.
Ποιο είναι ακόμα μεγαλύτερο πρόβλημα για τον Τραμπ; Στο επίκεντρο βρίσκεται ο υπουργός Εμπορίου Χάουαρντ Λάτνικ, ο οποίος κατηγορείται ότι δεν προχώρησε εγκαίρως στους περιορισμούς που ζητούσαν άλλες κυβερνητικές υπηρεσίες, ενώ παράλληλα διευκόλυνε την πρόσβαση του Χουάνγκ στον Αμερικανό πρόεδρο. Πλέον, ορισμένοι σύμβουλοι του Τραμπ συζητούν ακόμη και το ενδεχόμενο απομάκρυνσης του υπουργού, φοβούμενοι ότι η υπόθεση εκθέτει πολιτικά τον ίδιο τον πρόεδρο.
Σύμφωνα με αποκαλύψεις του CNN, που βασίζονται σε περισσότερες από δώδεκα πηγές από την αμερικανική κυβέρνηση και την τεχνολογική βιομηχανία, η σχέση Τραμπ και Χουάνγκ εξελίχθηκε σε καθοριστικό παράγοντα για τη διαμόρφωση της αμερικανικής πολιτικής απέναντι στην Κίνα στον τομέα των ημιαγωγών (μικροτσίπ) και της τεχνητής νοημοσύνης.
Το ερώτημα που πλέον απασχολεί την Ουάσιγκτον είναι κατά πόσο η προσωπική σχέση του προέδρου με τον ισχυρό επιχειρηματία επηρέασε αποφάσεις στρατηγικής σημασίας για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ.
Από το «τι στο καλό είναι η Nvidia» στις προσωπικές επαφές με τον Τραμπ
Η προσέγγιση ξεκίνησε στις αρχές της δεύτερης προεδρικής θητείας του Τραμπ, όταν ο Λάτνικ, προτού ακόμη αναλάβει επίσημα το υπουργείο Εμπορίου, τηλεφώνησε στον Χουάνγκ. Το μήνυμά του, όπως θυμήθηκε ο επικεφαλής της Nvidia σε συνέντευξή του στο podcast του Τζο Ρόγκαν τον περασμένο Δεκέμβριο, ήταν σαφές: «Όποτε χρειαστείτε τον πρόεδρο, τηλεφωνήστε μας». Ο Λάτνικ είχε μάλιστα χαρακτηρίσει την εταιρεία «εθνικό θησαυρό».
Η σχέση αυτή είχε ιδιαίτερη σημασία, καθώς ο ίδιος ο Τραμπ δεν γνώριζε αρχικά σχεδόν τίποτα για την Nvidia. Όπως είχε παραδεχθεί, αναρωτιόταν: «Ποιος είναι αυτός; Τι στο καλό είναι η Nvidia; Δεν την είχα ξανακούσει». Ωστόσο, μόλις έντεκα ημέρες μετά την ορκωμοσία του για δεύτερη θητεία, συναντήθηκε με τον Χουάνγκ στον Λευκό Οίκο. Μετά τη συνάντηση, ο πρόεδρος τον επαίνεσε δημόσια, λέγοντας: «Είναι ένας σπουδαίος κύριος, και δεν τον είχα γνωρίσει προηγουμένως. Είναι ο μεγαλύτερος στον κόσμο στον τομέα των μικροτσίπ».
Η σχέση τους ενισχύθηκε μέσα από δείπνα, τηλεφωνικές επικοινωνίες και αλλεπάλληλες συναντήσεις, με τον Λάτνικ να διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στη διευκόλυνση της πρόσβασης του επικεφαλής της Nvidia στον πρόεδρο.
Εδώ ωστόσο, παρά τη δόση υπερβολής που χαρακτηρίζει το δημοσίευμα του CNN, καθώς και οι χρήσιμες πληροφορίες που προσφέρει γύρω από το παρασκήνιο της υπόθεσης, υπάρχει η πραγματικότητα ότι η Nvidia, μία από τις ισχυρότερες εταιρείες παγκοσμίως δεν θα μπορούσε να μην έχει επαφές και σχέσεις με τον Λευκό Οίκο. Εξάλλου παίρνουμε υπόψιν ότι το Lobbyiing στις ΗΠΑ είναι στοιχείο του πολιτικού τους συστήματος.
Το δείπνο του ενός εκατομμυρίου και η συμφωνία για τα H20
Ένα από τα καθοριστικά επεισόδια σημειώθηκε τον Απρίλιο του 2025, όταν ο Λάτνικ φέρεται να βοήθησε στην εξασφάλιση της παρουσίας του Χουάνγκ σε δείπνο της οργάνωσης MAGA Inc. στο Μαρ-α-Λάγκο, όπου η συμμετοχή κόστιζε ένα εκατομμύριο δολάρια ανά άτομο.
Εκεί ο επικεφαλής της Nvidia επιχείρησε να αποτρέψει τους σχεδιαζόμενους περιορισμούς στις πωλήσεις του μικροτσίπ H20 προς την Κίνα. Η παρέμβασή του φαίνεται πως απέδωσε αρχικά, καθώς ο Λευκός Οίκος ανέστειλε προσωρινά τα σχέδια για την επιβολή των περιορισμών. Ωστόσο, καθώς ο εμπορικός πόλεμος με το Πεκίνο κλιμακωνόταν, η Nvidia ενημερώθηκε ότι οι εξαγωγές του συγκεκριμένου επεξεργαστή θα απαιτούσαν ειδική άδεια, με την απαίτηση να παραμένει επ' αόριστον.
Ο Χουάνγκ συνέχισε τις προσπάθειες, παρουσιάζοντας στον Τραμπ ένα επιχείρημα με οικονομική και γεωπολιτική διάσταση: η διάθεση αμερικανικών μικροτσίπ στην Κίνα θα δημιουργούσε θέσεις εργασίας στις ΗΠΑ και θα διατηρούσε την αμερικανική τεχνολογία τεχνητής νοημοσύνης στην κορυφή παγκοσμίως. Τον Μάιο είχε ήδη δηλώσει ότι οι περιορισμοί είχαν κοστίσει στην Nvidia 15 δισ. δολάρια σε πωλήσεις.
Στις συναντήσεις του Ιουλίου στον Λευκό Οίκο συμμετείχαν τόσο ο Λάτνικ όσο και ο σύμβουλος του Τραμπ για την τεχνητή νοημοσύνη, Ντέιβιντ Σακς, ο οποίος υποστήριζε την εξαγωγή της αμερικανικής τεχνολογικής υποδομής τεχνητής νοημοσύνης. Πέντε ημέρες αργότερα, η Nvidia ανακοίνωσε ότι είχε λάβει διαβεβαιώσεις πως θα μπορούσε να επαναλάβει τις πωλήσεις του H20 στην Κίνα.
Ο Λάτνικ υπερασπίστηκε την απόφαση, υποστηρίζοντας ότι με αυτόν τον τρόπο η Κίνα θα γινόταν «εθισμένη στην αμερικανική τεχνολογική υποδομή». Τον Αύγουστο, η συμφωνία οριστικοποιήθηκε, με τον Τραμπ να επιβεβαιώνει ότι η Nvidia θα κατέβαλλε στην αμερικανική κυβέρνηση το 15% των εσόδων της από τις πωλήσεις μικροτσίπ στην Κίνα. Ο πρόεδρος διαπραγματεύτηκε προσωπικά τη συμφωνία με τον Χουάνγκ, ενώ το υπουργείο Εμπορίου προχώρησε στην έκδοση των σχετικών αδειών.
Οι προειδοποιήσεις για την Κίνα που δεν εισακούστηκαν
Την ώρα που η σχέση Τραμπ και Χουάνγκ γινόταν όλο και στενότερη, οι αμερικανικές υπηρεσίες είχαν αρχίσει να εξετάζουν μια υπόθεση που θα προκαλούσε σοβαρούς τριγμούς στην κυβέρνηση. Στο επίκεντρο βρέθηκε η εταιρεία Megaspeed, η οποία φέρεται να είχε εμπλακεί σε προσπάθειες παράκαμψης των αμερικανικών περιορισμών στις εξαγωγές μικροτσίπ προς την Κίνα.
Οι αρχές της Σιγκαπούρης είχαν ξεκινήσει έρευνα για την εταιρεία και είχαν ανακρίνει την πρώην διευθύνουσα σύμβουλό της, Άλις Χουάνγκ, απαγορεύοντάς της να εγκαταλείψει τη χώρα. Η ίδια είχε γνωρίσει τον Τζένσεν Χουάνγκ σε εκδήλωση της Nvidia στην Καλιφόρνια στις αρχές του 2024, ενώ οι δύο τους είχαν φωτογραφηθεί μαζί σε εμπορική έκθεση στην Ταϊπέι τον Ιούνιο της ίδιας χρονιάς.
Στα τέλη του 2025, ομοσπονδιακοί πράκτορες ενημέρωσαν μέλη του Κογκρέσου ότι θεωρούσαν τον επικεφαλής της Nvidia πιθανό «στόχο επιχείρησης ξένων μυστικών υπηρεσιών», επικαλούμενοι τη στενή σχέση του με την Άλις Χουάνγκ. Το FBI είχε εκφράσει ιδιαίτερη καχυποψία για την επαγγελματική της διαδρομή, καθώς είχε μεταπηδήσει από τη δημοσιογραφία στην κινεζική κρατική τηλεόραση στον επιχειρηματικό κόσμο, αποκτώντας ασυνήθιστα μεγάλη αγοραστική δύναμη στην κινεζική οικονομία.
Ο Τραμπ είχε ενημερωθεί για τις σχετικές πληροφορίες στα τέλη του 2025, ωστόσο δεν προχώρησε σε κάποια ενέργεια. Το CNN διευκρινίζει ότι τα μέχρι σήμερα συγκεντρωμένα στοιχεία δεν αποδεικνύουν ότι η Άλις Χουάνγκ ενεργούσε ως κατάσκοπος του Πεκίνου.
Παράλληλα, το υπουργείο Εμπορίου ερευνούσε τη Megaspeed ήδη από το 2024, χωρίς ωστόσο να προχωρήσει στην ένταξή της στην Entity List, τη μαύρη λίστα εταιρειών στις οποίες απαγορεύεται η πώληση αμερικανικών προϊόντων χωρίς ειδική άδεια. Η καθυστέρηση προκάλεσε δυσαρέσκεια σε άλλες υπηρεσίες, μεταξύ των οποίων το υπουργείο Εξωτερικών και το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας. Ακόμη και ο πρόεδρος της Επιτροπής Πληροφοριών της Γερουσίας, Τομ Κότον, είχε ζητήσει απευθείας από τον Λάτνικ να διερευνήσει την εταιρεία.
Ο Λάτνικ στο στόχαστρο και ο Τραμπ σε δύσκολη θέση
Η αδράνεια του υπουργείου Εμπορίου προκάλεσε πλέον ανοιχτή σύγκρουση στο εσωτερικό της κυβέρνησης. Την Παρασκευή, ο υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ υποστήριξε ότι σχεδόν ολόκληρη η κυβέρνηση, συμπεριλαμβανομένων των υπουργείων Οικονομικών, Εξωτερικών και Άμυνας, καθώς και του γραφείου του Εμπορικού Αντιπροσώπου των ΗΠΑ, συμφωνούσε στην ανάγκη ένταξης της Megaspeed στη μαύρη λίστα. Ωστόσο, το υπουργείο Εμπορίου, υπό τον Λάτνικ, δεν προχώρησε στην υλοποίηση της απόφασης.
«Το υπουργείο Εμπορίου έχει την αρμοδιότητα να κινήσει τη διαδικασία και θα πρέπει να το ρωτήσετε για τις εσωτερικές του διαδικασίες», δήλωσε ο Μπέσεντ στο CNBC.
Ο υπουργός Οικονομικών εξέφρασε επίσης την απογοήτευσή του για την απόκλιση από τις οδηγίες του Τραμπ, λέγοντας: «Ο πρόεδρος Τραμπ κατέστησε απολύτως σαφές ότι η Κίνα δεν θα πρέπει να λαμβάνει μικροτσίπ της Nvidia ισχυρότερα από τα H100. Επομένως, κάθε διαρροή είναι εξαιρετικά απογοητευτική, επειδή βλάπτει τις σπουδαίες εταιρείες μας στον αγώνα για την τεχνητή νοημοσύνη και δίνει πλεονέκτημα στους Κινέζους».
Η υπόθεση έχει προκαλέσει αντιδράσεις και στα δύο κόμματα στο Κογκρέσο. Δημοκρατικοί βουλευτές ζήτησαν από τον Λάτνικ να αποκαλύψει τι γνώριζε για τη Megaspeed και πότε το έμαθε, ενώ γερουσιαστές απαίτησαν να διατηρηθούν όλα τα έγγραφα και οι επικοινωνίες που σχετίζονται με τις εξαγωγές μικροτσίπ της Nvidia. Ακόμη και Ρεπουμπλικανοί σύμμαχοι του Τραμπ εξέφρασαν την ανησυχία τους. «Όταν βρίσκεσαι σε πόλεμο με μια άλλη χώρα, δεν της δίνεις τις καλύτερες τεχνολογίες σου», δήλωσε ο γερουσιαστής Τζιμ Μπανκς.
Την ίδια ώρα, ο γερουσιαστής Τομ Τίλις κατηγόρησε ευθέως τον Λάτνικ ότι εξέθεσε τον πρόεδρο, δηλώνοντας: «Ντροπή στον Λάτνικ που επέτρεψε να εκτεθεί ο πρόεδρος σε αυτόν τον κίνδυνο. Αυτό εγείρει το ερώτημα τι άλλες παρόμοιες περιπτώσεις μπορεί να υπάρχουν».
Οι πολιτικές επιπτώσεις εντείνονται και λόγω των εξελίξεων στο Κογκρέσο. Μετά τις ενδιάμεσες εκλογές, κατά τις οποίες οι Δημοκρατικοί κέρδισαν και τα δύο σώματα, οι Ρεπουμπλικανοί πρόεδροι τριών επιτροπών της Βουλής ζήτησαν κλειστές ακροάσεις με τον Χουάνγκ και τον νομικό σύμβουλο της Nvidia.
Οι ίδιοι αναμένεται να χάσουν τις θέσεις τους τον Ιανουάριο, γεγονός που εντείνει την πίεση για απαντήσεις πριν από την αλλαγή των συσχετισμών.
Ενδεικτική του κλίματος ήταν μια πρόσφατη συνεδρίαση στην Αίθουσα Επιχειρήσεων του Λευκού Οίκου. Σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το CNN, ο Μπέσεντ στράφηκε προς τον Λάτνικ και τον ρώτησε γιατί η Megaspeed δεν είχε ενταχθεί στη μαύρη λίστα. Η απάντηση του υπουργού ήταν: «Δεν ξέρω. Θα το εξετάσω».
Ο Λευκός Οίκος, πάντως, ανακοίνωσε ότι ο Τραμπ διατηρεί «απόλυτη εμπιστοσύνη στον υπουργό και στην ικανότητά του να ασκήσει τα καθήκοντά του ως ο πιο μετασχηματιστικός υπουργός Εμπορίου στη σύγχρονη ιστορία».
Η σκιά της Κίνας
Η υπόθεση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία ενόψει της επικείμενης συνάντησης Τραμπ και Σι Τζινπίνγκ στη Σενζέν, την καρδιά της κινεζικής τεχνολογικής βιομηχανίας. Αμερικανοί αξιωματούχοι δεν αναμένουν ότι ο πρόεδρος θα θέσει στον Κινέζο ομόλογό του τις υποψίες κατασκοπείας, επισημαίνοντας ότι η απόφαση για την αυστηροποίηση των περιορισμών στις εξαγωγές μικροτσίπ θα παραμείνει αποκλειστικά στα χέρια της Ουάσιγκτον.
Για τον Τραμπ, το πρόβλημα είναι ότι από τη μία πλευρά, καλείται να διασφαλίσει ότι η Κίνα δεν θα αποκτήσει πρόσβαση σε τεχνολογίες που μπορούν να ενισχύσουν τη στρατηγική και στρατιωτική της ισχύ. Από την άλλη, πρέπει να αντιμετωπίσει τις καταγγελίες ότι η προσωπική του σχέση με τον επικεφαλής μιας από τις ισχυρότερες αμερικανικές εταιρείες τεχνολογίας επηρέασε κρίσιμες κυβερνητικές αποφάσεις.
Και ενώ ο Λάτνικ βρίσκεται αντιμέτωπος με πιέσεις που ενδέχεται να απειλήσουν τη θέση του, το ερώτημα που παραμένει ανοιχτό είναι πόσο βαθιά έχει φτάσει η υπόθεση στο εσωτερικό της αμερικανικής κυβέρνησης και ποιες άλλες αποφάσεις για την τεχνολογική αντιπαράθεση με την Κίνα μπορεί να βρεθούν στο μικροσκόπιο.