Ένα έργο-θαύμα της μηχανικής επιστρέφει στο προσκήνιο καθώς η Νορβηγία ετοιμάζεται να κατασκευάσει το πρώτο στον κόσμο τούνελ για πλοία, που θα περνούν μέσα από ένα βουνό!
- Η σήραγγα θα επιτρέπει στα πλοία να παρακάμπτουν την επικίνδυνη θαλάσσια περιοχή Stadhavet. Ισχυροί άνεμοι και απρόβλεπτα ρεύματα δυσκολεύουν τη ναυσιπλοΐα, με το έργο να βελτιώνει την ασφάλεια ανεξαρτήτως καιρικών συνθηκών.
- Το νορβηγικό κοινοβούλιο, που είχε εγκρίνει το σχέδιο από το 2017, το επανενεργοποίησε μετά από παύση. Η καθυστέρηση οφειλόταν στην εκτόξευση του κόστους, το οποίο τελικά ορίστηκε στα 782 εκατομμύρια ευρώ.
- Για την κατασκευή θα απομακρυνθούν τρία εκατομμύρια κυβικά μέτρα βράχου, με τις εργασίες να εκτιμάται ότι θα διαρκέσουν πέντε χρόνια. Η έναρξη των διαδικασιών ανάθεσης του έργου προγραμματίζεται για τις αρχές του 2027.
- Το έργο παραμένει αμφιλεγόμενο, καθώς οι υποστηρικτές του τονίζουν τα οφέλη στην ασφάλεια και την οικονομία. Αντίθετα, οι επικριτές το χαρακτηρίζουν υπερβολικά ακριβό, προτείνοντας επενδύσεις σε άλλες υποδομές με μεγαλύτερη ανταποδοτικότητα.
Μετά από χρόνια πολιτικών αντιπαραθέσεων, καθυστερήσεων και εκτόξευσης του κόστους το φιλόδοξο έργο του «Stad Ship Tunnel», που θα επιτρέπει σε πλοία να παρακάμπτουν μία από τις πιο επικίνδυνες θαλάσσιες διαδρομές της σκανδιναβικής χώρας, φαίνεται πως παίρνει οριστικά τον δρόμο της υλοποίησης.
Ένα τούνελ για... καράβια
Το έργο προβλέπει τη διάνοιξη ενός τεράστιου θαλάσσιου περάσματος στη χερσόνησο Stadlandet, στη δυτική Νορβηγία. Το τούνελ θα έχει μήκος περίπου 1,8 χιλιομέτρων, πλάτος 36-37 μέτρων και ύψος έως 50 μέτρα, διαστάσεις που θα επιτρέπουν τη διέλευση ακόμη και μεγάλων επιβατηγών πλοίων και κρουαζιερόπλοιων.
Εφόσον ολοκληρωθεί, θα αποτελέσει το πρώτο πλήρους κλίμακας ναυτιλιακό τούνελ στον κόσμο σχεδιασμένο για πλοία ανοικτής θαλάσσης.
Γιατί είναι αναγκαίο το τούνελ για τα πλοία
Η περιοχή Stadhavet θεωρείται μία από τις πιο επικίνδυνες θαλάσσιες ζώνες της Νορβηγίας. Ισχυροί άνεμοι, μεγάλα κύματα και απρόβλεπτα ρεύματα δυσκολεύουν εδώ και δεκαετίες τη ναυσιπλοΐα.
Το νέο πέρασμα θα επιτρέπει στα πλοία να αποφεύγουν το επικίνδυνο ακρωτήριο Stad και να κινούνται προστατευμένα μέσα από το βουνό, ανεξάρτητα από τις καιρικές συνθήκες.
Σύμφωνα με τους υποστηρικτές του έργου η νέα θαλάσσια αρτηρία θα βελτιώσει σημαντικά την ασφάλεια των μεταφορών, την αξιοπιστία των δρομολογίων και τη λειτουργία της αλιευτικής και ναυτιλιακής βιομηχανίας.
Το κόστος κατασκευής εκτοξεύτηκε
Το νορβηγικό κοινοβούλιο είχε εγκρίνει το σχέδιο ήδη από το 2017, ωστόσο η υλοποίησή του πάγωσε επανειλημμένα λόγω του αυξανόμενου κόστους.
Οι αρχικές εκτιμήσεις έκαναν λόγο για περίπου 5 δισεκατομμύρια νορβηγικές κορώνες, όμως οι νεότεροι υπολογισμοί ξεπέρασαν τα 9 δισεκατομμύρια. Τελικά, μετά από διαπραγματεύσεις μεταξύ κυβέρνησης και κοινοβουλίου, εγκρίθηκε νέο πλαίσιο δαπανών ύψους 8,6 δισεκατομμυρίων κορωνών, δηλαδή περίπου 782 εκατομμυρίων ευρώ.
Η κυβέρνηση είχε εξετάσει ακόμη και την οριστική εγκατάλειψη του έργου, ωστόσο οι πολιτικές πιέσεις και η στήριξη κομμάτων της αντιπολίτευσης οδήγησαν σε θεαματική ανατροπή.
Ένα γιγαντιαίο εργοτάξιο
Για την κατασκευή του τούνελ θα χρειαστεί να απομακρυνθούν περίπου τρία εκατομμύρια κυβικά μέτρα βράχου, ποσότητα που αντιστοιχεί σε περίπου 750.000 φορτηγά γεμάτα υλικά εκσκαφής.
Τρεις κοινοπραξίες διεκδικούν αυτή τη στιγμή το έργο, ενώ η νορβηγική Υπηρεσία Παράκτιας Διοίκησης δηλώνει έτοιμη να ξεκινήσει τις απαραίτητες διαδικασίες στις αρχές του 2027.
Η κατασκευή του τούνελ εκτιμάται ότι θα διαρκέσει περίπου πέντε χρόνια.
Ένα έργο που διχάζει
Παρά τον εντυπωσιακό χαρακτήρα του, το Stad Ship Tunnel εξακολουθεί να προκαλεί έντονες αντιδράσεις στη Νορβηγία.
Οι υποστηρικτές του το χαρακτηρίζουν έργο εθνικής σημασίας που θα ενισχύσει την ασφάλεια, τον τουρισμό και την οικονομική ανάπτυξη των παράκτιων περιοχών.
Οι επικριτές, από την άλλη πλευρά, κάνουν λόγο για ένα υπερβολικά ακριβό έργο, υποστηρίζοντας ότι τα δισεκατομμύρια που απαιτούνται για τη διάνοιξη και κατασκευή του τούνελ θα μπορούσαν να επενδυθούν σε δρόμους, σιδηροδρόμους και άλλες υποδομές με μεγαλύτερη κοινωνική ανταποδοτικότητα.
Προς το παρόν, πάντως, το πιο παράξενο και φιλόδοξο ναυτιλιακό έργο του πλανήτη δείχνει να έχει ξεπεράσει ακόμη ένα εμπόδιο. Και αν όλα κυλήσουν σύμφωνα με τον σχεδιασμό, μέσα στην επόμενη δεκαετία τα πλοία θα μπορούν να ταξιδεύουν κυριολεκτικά μέσα από ένα βουνό.