Το Νόμπελ Χημείας 2025 απονεμήθηκε σε τρεις ερευνητές -τον Ιάπωνα Σουσούμου Κιταγκάουα, τον Βρετανό Ρίτσαρντ Ρόμπσον και τον Ιορδανό Όμαρ Γιαγκί -για την ανάπτυξη των λεγόμενων «μεταλλο-οργανικών πλαισίων» (metal-organic frameworks).
Ειδικότερα, σύμφωνα με το CNN, η Σουηδική Βασιλική Ακαδημία Επιστημών ανακοίνωσε ότι η ανακάλυψη των τριών επιστημόνων προσφέρει στη χημεία «νέες ευκαιρίες για την αντιμετώπιση μερικών από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της εποχής».
Η έρευνά τους παρείχε γνώσεις σχετικά με τη δημιουργία νέων υλικών που μπορούν να αποθηκεύσουν μεγάλες ποσότητες αερίου σε εξαιρετικά μικρό όγκο, σαν την «τσάντα της Ερμιόνης Γκρέιντζερ στον Χάρι Πότερ», σύμφωνα με το livescience.
Τι είναι τα μεταλλο-οργανικά πλαίσια
Τα μεταλλο-οργανικά πλαίσια θεωρούνται μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις των τελευταίων δεκαετιών, καθώς επιτρέπουν τη δημιουργία υλικών με ελεγχόμενες και προσαρμοσμένες ιδιότητες.
Όπως εξήγησε ο πρόεδρος της Επιτροπής Νόμπελ, Χάινερ Λίνκε, τα νέα αυτά υλικά διαθέτουν «τεράστιο δυναμικό» και ανοίγουν τον δρόμο για την παραγωγή «κατά παραγγελία» υλικών με καινοτόμες λειτουργίες. Οι βραβευθέντες κατάφεραν να αναπτύξουν μοριακές δομές με μεγάλα κενά, τα οποία επιτρέπουν τη ροή αερίων και ουσιών.
Η τεχνολογία αυτή μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη συλλογή νερού από τον αέρα της ερήμου, την απορρόφηση διοξειδίου του άνθρακα, την αποθήκευση επικίνδυνων αερίων και την επιτάχυνση χημικών αντιδράσεων. Η επιτροπή επεσήμανε ότι η εφεύρεση ανοίγει νέους δρόμους για την προστασία του περιβάλλοντος και την ανάπτυξη βιώσιμων τεχνολογιών.
Το βραβείο συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 11 εκατομμυρίων σουηδικών κορωνών (περίπου 1 εκατ. δολάρια).