Η Τζόρτζια Μελόνι έχει αποδείξει επανειλημμένα την ικανότητά της να διαψεύδει τους επικριτές της.
Η πρώτη γυναίκα πρωθυπουργός της Ιταλίας, που ανέλαβε την εξουσία το 2022 εν μέσω αβεβαιότητας μετά την πανδγημία της Covid-19, έχει καταφέρει να ενισχύσει τη διεθνή θέση της χώρας της και να εδραιωθεί ως παράγοντας σταθερότητας στην Ευρώπη, λόγος για τον οποίο το Politico την είχε προβάλει ως ισχυρότερη πολιτική προσωπικότητα στη Γηραιά Ήπειρο το 2025.
Ωστόσο, δύο επίμονα εμπόδια στο εσωτερικό απειλούν τις φιλοδοξίες της Μελόνι για μια ιστορικά μακρά θητεία: η στασιμότητα του βιοτικού επιπέδου και ένα πολιτικό σύστημα που ευνοεί το αδιέξοδο.
Αρκεί να ξεπεράσει το ένα από τα δύο για να διεκδικήσει με αξιώσεις μια δεύτερη θητεία. Αν τα καταφέρει και στα δύο, θα έχει αλλάξει μόνιμα την αρχιτεκτονική της εξουσίας στην Ιταλία, όπως σχολιάζει το Bloomberg.
Ενίσχυση διεθνούς ρόλου και πολιτική σταθερότητα
Όταν ανέλαβε η Μελόνι την πρωθυπουργία, η ιταλική οικονομία στηριζόταν σε μεγάλο βαθμό στα κονδύλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Έκτοτε, η Μελόνι περιόρισε τους βασικούς εσωκομματικούς και πολιτικούς της αντιπάλους, κέρδισε την εμπιστοσύνη των αγορών και ενίσχυσε τον ρόλο της Ιταλίας σε κρίσιμα διεθνή ζητήματα, όπως ο πόλεμος στην Ουκρανία και η εμπορική συμφωνία ΕΕ–Mercosur.
Σε αντίθεση με τις παραδοσιακές ευρωπαϊκές δυνάμεις, όπως η Γερμανία και η Γαλλία, που αντιμετωπίζουν οικονομικά και πολιτικά προβλήματα, η Ρώμη εμφανίζεται σήμερα ως αξιόπιστος συνομιλητής. Όπως σημειώνουν αναλυτές, η εξωτερική πολιτική της Μελόνι χαρακτηρίζεται από προσεκτική ισορροπία και «στρατηγική νηφαλιότητα», παρά τις εσωτερικές διαφωνίες στον κυβερνητικό συνασπισμό.
Οικονομία: Το αδύναμο σημείο
Παρά τη βελτίωση του χρηματοπιστωτικού κλίματος - με το spread των ιταλικών ομολόγων να βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2009 - η πραγματική οικονομία παραμένει πηγή ανησυχίας. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ το 2024 στην Ιταλία ήταν χαμηλότερο από εκείνο του 2008, ενώ σύμφωνα με έρευνες, τα ιταλικά νοικοκυριά έχουν γίνει κατά μέσο όρο 8,5% φτωχότερα την τελευταία 15ετία.
Οι χαμηλότερες και μεσαίες εισοδηματικές τάξεις έχουν πληγεί περισσότερο, την ώρα που φθίνουν τα κονδύλια ύψους 190 δισ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης της ΕΕ.
Η κυβέρνηση Μελόνι εξετάζει πλέον πιο γενναιόδωρα μέτρα, όπως βαθύτερες φοροελαφρύνσεις, προκειμένου να αυξήσει το διαθέσιμο εισόδημα και να διατηρήσει τη λαϊκή στήριξη.
Η Μελόνι εξετάζει αλλαγή εκλογικού νόμου για διασφαλίσει την επανεκλογή της
Παράλληλα με την οικονομία, η Μελόνι και οι σύμμαχοί της εξετάζουν αλλαγές στους πολιτικούς κανόνες του παιχνιδιού. Μετά από ήττες σε περιφερειακές εκλογές, στο επίκεντρο βρίσκεται η Γερουσία, όπου το ισχύον σύστημα ενδέχεται να στερήσει από την κυβέρνηση την απόλυτη πλειοψηφία στις επόμενες εκλογές.
Το ακροδεξιό, λαϊκιστικό κόμμα της Μελόνι, «Αδελφοί της Ιταλίας» θέλει να καταργήσει τις εκλογές της πλειοψηφίας (first-past-the-post), που αντιπροσωπεύουν περίπου το ένα τρίτο των εδρών, και να περάσει σε ένα τροποποιημένο σύστημα αναλογικής εκπροσώπησης, σε μια προσπάθεια να προλάβει μια αριστερή συμμαχία από το να εξασφαλίσει περισσότερες έδρες.
Στο τραπέζι βρίσκεται και η επίσπευση δημοψηφίσματος για περιορισμένες αλλά κρίσιμες αλλαγές στη Δικαιοσύνη, αν και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Σέρτζιο Ματαρέλα, φέρεται να έχει εκφράσει επιφυλάξεις. Παράλληλα, επανέρχεται η συζήτηση για άμεση εκλογή και ενισχυμένες αρμοδιότητες του πρωθυπουργού, πρόταση που έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από την αντιπολίτευση, η οποία κάνει λόγο για υπονόμευση των θεσμικών αντίβαρων του μεταπολεμικού Συντάγματος.
Διεθνείς ισορροπίες και εσωτερικές πιέσεις
Στο διεθνές πεδίο, η Μελόνι κινείται προσεκτικά, διατηρώντας ισορροπίες τόσο εντός της ΕΕ όσο και απέναντι στις ΗΠΑ και τον Ντόναλντ Τραμπ. Παρά τις ενστάσεις εταίρων της στο εσωτερικό, η Ιταλία συνεχίζει τη στήριξη προς την Ουκρανία, ενώ διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο σε πρωτοβουλίες για κοινό ευρωπαϊκό δανεισμό.
Στο εσωτερικό, η αντιπολίτευση δυσκολεύεται να κεφαλαιοποιήσει τη φθορά της κυβέρνησης παρά τη μείωση της δημοτικότητας της Μελόνι και τις κατηγορίες περί συγκέντρωσης εξουσίας. Η ίδια απορρίπτει τις αιτιάσεις, υποστηρίζοντας ότι η πολιτική σταθερότητα έχει άμεσο οικονομικό όφελος για τους πολίτες.
Όπως δηλώνει συχνά η Μελόνι, το κόστος της πολιτικής αστάθειας των προηγούμενων δεκαετιών υπήρξε τεράστιο. Το αν θα καταφέρει να πείσει τους Ιταλούς ότι η δική της συνταγή αποτελεί τη λύση, θα κρίνει όχι μόνο το πολιτικό της μέλλον, αλλά και τη μορφή της ιταλικής δημοκρατίας τα επόμενα χρόνια, καταλήγει το άρθρο του Bloomberg.