Για πιθανά στρατιωτικά σενάρια κατά του Ιράν ενημερώθηκε ο Ντόναλντ Τραμπ από την ανώτατη στρατιωτική ηγεσία των ΗΠΑ, ενώ συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη για το πυρηνικό και βαλλιστικό της πρόγραμμα.
Σύμφωνα με πηγή με γνώση της ενημέρωσης, που επικαλείται το ABC Νews, ο διοικητής της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ (CENTCOM), ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, παρουσίασε στον Τραμπ εναλλακτικές επιλογές στρατιωτικής δράσης κατά του Ιράν. Στη συνάντηση συμμετείχε και ο αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων, στρατηγός Νταν Κέιν.
Η ενημέρωση πραγματοποιήθηκε την ίδια ημέρα που Αμερικανοί και Ιρανοί αξιωματούχοι είχαν συνομιλίες στη Γενεύη, χωρίς να ανακοινωθεί συμφωνία, με τους εκπροσώπους του Τραμπ να θέτουν τελεσίγραφο στο Ιράν να καταστρέψει τις πυρηνικές εγκαταστάσεις σε Φορντό, Νατάνζ και Ισφαχάν και να παραδώσει στις ΗΠΑ τις ποσότητες εμπλουτισμένου ουρανίου που διαθέτει, σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal.
Απογοητευμένοι οι Γουίτκοφ και Κούσνερ -Νέος γύρος τεχνικών συνομιλιών στη Βιέννη την ερχόμενη εβδομάδα
Οι δύο πλευρές συμφώνησαν να συνεχίσουν τις τεχνικές διαβουλεύσεις την επόμενη εβδομάδα στη Βιέννη, με τη μεσολάβηση του Ομάν. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, έκανε λόγο για «πρόοδο», ενώ ο ομόλογός του του Ομάν, Μπαντρ Αμπουσαϊντί, μίλησε για «σημαντικά βήματα».
Αμερικανικές πηγές, ωστόσο, εμφανίζονται λιγότερο αισιόδοξες, κάνοντας λόγο για περιορισμένη πρόοδο. Ο ειδικός απεσταλμένος του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, και ο γαμπρός του Ρεπουμπλικανού προέδρου των ΗΠΑ, Τζάρεντ Κούσνερ, φέρονται να αποχώρησαν από τις συνομιλίες απογοητευμένοι.
Η Τεχεράνη έχει διαμηνύσει ότι δεν πρόκειται να μεταφέρει εκτός χώρας το απόθεμα υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου, θέση που συγκρούεται με τις αμερικανικές απαιτήσεις.
Διχασμός στην Ουάσιγκτον για τον ρόλο του Ισραήλ σε πλήγμα κατά του Ιράν
Στο παρασκήνιο, Ρεπουμπλικανοί βουλευτές και στελέχη της κυβέρνησης εισηγούνται το Ισραήλ να αναλάβει την πρώτη στρατιωτική κίνηση, αντί οι ΗΠΑ να ξεκινήσουν απευθείας επιθέσεις. Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι «όλοι προτιμούν τη διπλωματική λύση», χωρίς να αποκλείσει στρατιωτική δράση.
Αναλυτές εκτιμούν ότι ένα ισραηλινό πρώτο πλήγμα θα μπορούσε να προσφέρει πολιτική «κάλυψη» στον Τραμπ, ο οποίος είχε δεσμευτεί προεκλογικά να τερματίσει και όχι να ξεκινήσει πολέμους. Ωστόσο, μια τέτοια στρατηγική ενέχει σοβαρούς κινδύνους, καθώς η Τεχεράνη έχει προειδοποιήσει για άμεση και σφοδρή αντίδραση.
Κλιμάκωση της στρατιωτικής παρουσίας των ΗΠΑ στον Περσικό Κόλπο
Οι ΗΠΑ έχουν ενισχύσει σημαντικά τη στρατιωτική τους παρουσία στη Μέση Ανατολή, αναπτύσσοντας δύο ομάδες κρούσης αεροπλανοφόρων και μαχητικά αεροσκάφη σε απόσταση βολής από το Ιράν. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη συγκέντρωση αμερικανικών δυνάμεων στην περιοχή από το 2003.
Σύμφωνα με πηγές, στα υπό εξέταση σενάρια περιλαμβάνονται:
- Περιορισμένο πλήγμα σε πυραυλικές εγκαταστάσεις και πυρηνικές υποδομές του Ιράν ως προειδοποίηση.
- Εκτεταμένη και διαρκής επιχείρηση με πολλαπλούς στόχους.
- Πιθανή κοινή επιχείρηση ΗΠΑ-Ισραήλ.
Αμερικανοί αξιωματούχοι ανησυχούν ιδιαίτερα για την ασφάλεια των 35.000-40.000 Αμερικανών στρατιωτών που σταθμεύουν στην περιοχή, σε περίπτωση ιρανικών αντιποίνων.
Οι αγορές σε επιφυλακή -Στο επίκεντρο το Στενό του Ορμούζ
Η γεωπολιτική ένταση έχει ήδη αντίκτυπο στις αγορές ενέργειας. Το πετρέλαιο brent ενισχύθηκε πάνω από τα 72 δολάρια το βαρέλι, με άνοδο άνω του 18% από την αρχή του έτους, εν μέσω φόβων για διαταραχή της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ.
Το Ιράν έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο αποκλεισμού του κρίσιμου θαλάσσιου περάσματος σε περίπτωση επίθεσης, εξέλιξη που θα μπορούσε να πυροδοτήσει νέο κύμα ανόδου των τιμών και πληθωριστικές πιέσεις διεθνώς.
Πολιτικό ρίσκο για τον Τραμπ
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε ότι το Ιράν επιχειρεί να ανασυγκροτήσει το πυρηνικό του πρόγραμμα και βρίσκεται σε «μονοπάτι» ανάπτυξης βαλλιστικών πυραύλων ικανών να πλήξουν τις ΗΠΑ.
Παράλληλα, Δημοκρατικοί γερουσιαστές, όπως ο Μαρκ Γουόρνερ, χαρακτήρισαν τη συγκυρία «εξαιρετικά σοβαρή στιγμή για τη Μέση Ανατολή και για την Αμερική», ζητώντας σαφή στρατηγική.
Με την προθεσμία που έχει θέσει ο Τραμπ στο Ιράν για συμφωνία να πλησιάζει και τις στρατιωτικές δυνάμεις να έχουν ήδη αναπτυχθεί στην περιοχή, η Ουάσιγκτον βρίσκεται μπροστά σε μια κρίσιμη απόφαση: διπλωματική αποκλιμάκωση ή στρατιωτική αναμέτρηση με απρόβλεπτες συνέπειες για τη Μέση Ανατολή και την παγκόσμια οικονομία.