Οι κυβερνοχάκερ θα μπορούσαν να βάλουν στο στόχαστρό τους οικιακές συσκευές, μετά την παραβίαση εμπορικών ψυγείων και καταψυκτών σε εκατοντάδες σούπερ μάρκετ τον περασμένο μήνα, όπως προειδοποίησε υψηλόβαθμος αξιωματούχος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο εκτελεστικός διευθυντής του Οργανισμού Κυβερνοασφάλειας της ΕΕ, Γιούχαν Λεπάσααρ, δήλωσε την Τρίτη ότι οποιαδήποτε συνδεδεμένη συσκευή, από δρομολογητές μέχρι οικιακές ηλεκτρικές συσκευές, θα μπορούσε να αποτελέσει στόχο κυβερνοεπίθεσης, τονίζοντας ότι «η ασφάλεια δεν πρέπει να αποτελεί δεύτερη σκέψη».
Οι επιθέσεις που έπληξαν σούπερ μάρκετ τον Οκτώβριο συγκαταλέγονται στις πιο σοβαρές και ανατρεπτικές κυβερνοεπιθέσεις του 2026. Την ίδια χρονιά είχαν προηγηθεί επιθέσεις στο σύστημα μεταφορών του Λος Άντζελες τον Μάρτιο και σε συστήματα επεξεργασίας νερού στις Ηνωμένες Πολιτείες τον Ιούλιο.
Μόλις χθες, Γάλλοι αξιωματούχοι κατηγόρησαν τους Φρουρούς της Επανάστασης του Ιράν ότι ενορχήστρωσαν τις επιθέσεις, προειδοποιώντας πως θα υπάρξουν συνέπειες, δέκα μήνες μετά το ξέσπασμα του πολέμου μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών.
Μιλώντας στις Βρυξέλλες, κατά την παρουσίαση έκθεσης για την κατάσταση της κυβερνοασφάλειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ο κ. Λεπάσααρ υπογράμμισε ότι «η ασφάλεια δεν πρέπει και δεν μπορεί να αποτελεί δεύτερη σκέψη».
«Σήμερα ήταν τα ψυγεία, αύριο μπορεί να είναι οι δρομολογητές, μεθαύριο μπορεί να είναι οι οικιακές συσκευές και ούτω καθεξής», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Στη συνέχεια πρόσθεσε: «Όλα τα περιστατικά μπορούν να αποφευχθούν, αλλά το ερώτημα είναι αν είμαστε έτοιμοι να επενδύσουμε ώστε να συμβεί αυτό. Η κυβερνοασφάλεια δεν είναι φθηνή».
Όπως εξήγησε, «κάθε υπηρεσία από την οποία εξαρτάστε ως πολίτης, ως άνθρωπος, περιλαμβάνει ένα επίπεδο στο οποίο υπάρχει ένα ψηφιακό στοιχείο, ένα κομμάτι κώδικα που, αν δεν προστατευτεί, μπορεί να παραβιαστεί».
Ο κ. Λεπάσααρ απέφυγε να σχολιάσει ευθέως τους ισχυρισμούς της Γαλλίας ότι το Ιράν βρισκόταν πίσω από την επίθεση στα ψυγεία. Ωστόσο, επισήμανε ότι είναι γνωστή η δραστηριότητα κρατικών παραγόντων από την Κίνα, το Ιράν, τη Βόρεια Κορέα και τη Ρωσία, οι οποίοι στοχοποιούν την Ευρώπη.
Πώς πραγματοποιήθηκε η επίθεση στα συστήματα ψύξης
Η κυβερνοεπίθεση της 11ης Οκτωβρίου, κατά την οποία παρακάμφθηκαν οι έλεγχοι θερμοκρασίας σε εμπορικά ψυγεία εκατοντάδων καταστημάτων, φαίνεται πως ήταν σχετικά εύκολο να πραγματοποιηθεί, σύμφωνα με όσα είχαν δηλώσει προηγουμένως ειδικοί στο Reuters.
Η εταιρεία που βρίσκεται πίσω από πολλές από τις μονάδες που επλήγησαν ανέφερε ότι αρκετές ήταν παρωχημένες ή λειτουργούσαν με ξεπερασμένο υλικολογισμικό, γεγονός που ενδέχεται να διευκόλυνε την πρόσβαση των χάκερ στα συστήματα.
Παρά τη φαινομενική ευκολία με την οποία πραγματοποιήθηκε η επίθεση, οι συνέπειές της ήταν δραματικές. Σε ορισμένα ψυγεία η θερμοκρασία αυξήθηκε σε τέτοιο βαθμό, ώστε προκλήθηκαν ακόμη και πυρκαγιές.
Το γραφείο του εισαγγελέα του Παρισιού ανακοίνωσε ότι η κυβερνοεπίθεση παρουσίαζε μεθοδολογία χαρακτηριστική της «Ομάδας Shahid Kaveh», μιας επίλεκτης επιθετικής κυβερνομονάδας που θεωρείται ότι δρα για λογαριασμό των Φρουρών της Επανάστασης του Ιράν (IRGC).
Από την έρευνα για τις παραβιάσεις προέκυψε επίσης ότι χρησιμοποιήθηκε η γλώσσα Φαρσί, ενώ οι διευθύνσεις IP παρέπεμπαν σε συσκευές που βρίσκονταν στο Ιράν.
Ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών, Ζαν-Νοέλ Μπαρό, δήλωσε τη Δευτέρα ότι ο Ιρανός πρέσβης κλήθηκε στο υπουργείο Εξωτερικών της Γαλλίας, ενώ προειδοποίησε για το ενδεχόμενο επιβολής πρόσθετων κυρώσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά της Τεχεράνης.
«Θα υπάρξουν συνέπειες», τόνισε ο κ. Μπαρό, αναφερόμενος στην επίθεση.
Η αντιπροσωπεία του Ιράν στα Ηνωμένα Έθνη δεν απάντησε στα αιτήματα για σχολιασμό, ενώ η Τεχεράνη αρνείται συστηματικά ότι διεξάγει κακόβουλες κυβερνοεπιθέσεις.
Μιλώντας μετά από υπουργική σύνοδο της G7 στο Παρίσι, ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών διευκρίνισε ότι η έρευνα εξακολουθεί να βρίσκεται σε εξέλιξη.
Τεράστιες καταστροφές τροφίμων και ζημιές εκατομμυρίων ευρώ
Τις ώρες που ακολούθησαν την κυβερνοεπίθεση, εργαζόμενοι σε σούπερ μάρκετ αναγκάστηκαν να μεταφέρουν κουτιά γεμάτα αλλοιωμένο κρέας και λιωμένα παγωτά σε τεράστιους κάδους απορριμμάτων.
Σύμφωνα με εκτίμηση Γάλλου ιδιοκτήτη σούπερ μάρκετ, το συνολικό κόστος της επίθεσης θα μπορούσε να ανέλθει σε δεκάδες εκατομμύρια ευρώ σε εθνικό επίπεδο.
Οι κυβερνοεπιθέσεις συνεχίστηκαν και αυτόν τον μήνα, με ένα δεύτερο κύμα που έπληξε περισσότερα από 100 καταστήματα σε ολόκληρη την Ευρώπη. Μάλιστα, επηρεάστηκαν ακόμη και ψυγεία που χρησιμοποιούνται από γαλλικές τράπεζες αίματος, αναγκάζοντας τους εργαζομένους να μεταφέρουν μέρος των αποθεμάτων αίματος σε άλλες μονάδες ψυκτικής αποθήκευσης.
Η δολιοφθορά στα συστήματα ψύξης των ευρωπαϊκών σούπερ μάρκετ δεν ήταν, ωστόσο, το πρώτο περιστατικό αυτού του είδους. Είχε προηγηθεί τουλάχιστον μία παρόμοια υπόθεση στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Τον Αύγουστο, ψυγεία σε τουλάχιστον έξι στρατιωτικές αποθήκες τέθηκαν εκτός λειτουργίας, προκαλώντας την κινητοποίηση των αμερικανικών αρχών.
Οι ερευνητές του Πενταγώνου εξετάζουν τις δυσλειτουργίες ως πιθανή κυβερνοεπίθεση και συνεργάζονται με Γάλλους αξιωματούχους για να διαπιστώσουν τι ακριβώς συνέβη.
Πρόσωπο με γνώση της υπόθεσης ανέφερε ότι το Πεντάγωνο θεωρεί το Ιράν ύποπτο για τις κυβερνοεπιθέσεις του Αυγούστου, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι η έρευνα παραμένει ανοιχτή.
Σε ανακοίνωσή του τη Δευτέρα, το Πεντάγωνο δήλωσε ότι «γνωρίζει τις εικασίες σχετικά με ένα πιθανό κυβερνοπεριστατικό», αλλά σημείωσε πως οι στρατιωτικοί ερευνητές συνεχίζουν να εξετάζουν την υπόθεση και ότι δεν είναι δυνατόν να δοθούν περισσότερες πληροφορίες για λόγους ασφαλείας.
Θερμοκρασίες έως 50°C και περισσότερα από 700 καταστήματα στο στόχαστρο
Στη Γαλλία, οι επιτιθέμενοι κατάφεραν να επαναπρογραμματίσουν τα συστήματα ψύξης, ώστε να διοχετεύουν ζεστό αέρα θερμοκρασίας 50°C. Ως αποτέλεσμα, η θερμοκρασία στο εσωτερικό ορισμένων ψυγείων έφτασε τους 36°C, καθιστώντας αναγκαία την απόρριψη τεράστιων ποσοτήτων τροφίμων.
Η επίθεση στόχευσε χιλιάδες ψυκτικές μονάδες σε περισσότερους από 700 λιανοπωλητές σε ολόκληρη τη Γαλλία.
Μεταξύ των επιχειρήσεων που επλήγησαν ήταν καταστήματα των αλυσίδων Carrefour, Monoprix, Intermarché και Coopérative U, καθώς οι εισβολείς κατάφεραν να παρακάμψουν τις ρυθμίσεις και να μεταβάλουν χειροκίνητα τις θερμοκρασίες των ψυγείων.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Coopérative U, Ντομινίκ Σέλσερ, χαρακτήρισε την επίθεση «άνευ προηγουμένου», επισημαίνοντας τη σοβαρότητα της στοχοποίησης υποδομών που είναι απαραίτητες για την καθημερινή τροφοδοσία των πολιτών.
«Η στόχευση εξοπλισμού που είναι απαραίτητος για τη διατήρηση φρέσκων προϊόντων και για τον εφοδιασμό του γαλλικού λαού με τρόφιμα είναι εξαιρετικά σοβαρή και πρωτοφανής. Είναι απαράδεκτη», δήλωσε χαρακτηριστικά.