Η ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ ότι Ρωσία και Ουκρανία συμφώνησαν σε κατάπαυση των επιθέσεων κατά ενεργειακών υποδομών έχει προκαλέσει ερωτήματα, καθώς το Κίεβο εμφανίστηκε να μην έχει ενημερωθεί και η Μόσχα δεν έχει επιβεβαιώσει δημόσια ότι υπάρχει σχετική συμφωνία.
Την ίδια ώρα, φιλοκυβερνητικά ρωσικά μέσα παρουσιάζουν την πρωτοβουλία ως εξέλιξη που μπορεί να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα της Ρωσίας, περιορίζοντας τις δυνατότητες της Ουκρανίας να πλήττει ρωσικούς ενεργειακούς στόχους.
Την Κυριακή, ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν σε εκεχειρία για τις επιθέσεις κατά ενεργειακών υποδομών, η οποία θα ίσχυε «με άμεση ισχύ». Ωστόσο, ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι άφησε να εννοηθεί ότι δεν είχε προηγηθεί σχετική ενημέρωση, δηλώνοντας ότι η ανακοίνωση ήταν «νέα για μένα».
Από την πλευρά του, το Κρεμλίνο δεν επιβεβαίωσε ούτε απέρριψε επισήμως την ύπαρξη συμφωνίας. Όταν ο εκπρόσωπος του Βλαντίμιρ Πούτιν, Ντμίτρι Πεσκόφ, ρωτήθηκε σχετικά κατά την καθημερινή τηλεφωνική ενημέρωση των δημοσιογράφων, απάντησε: «Οι επαφές συνεχίζονται». Πρόσθεσε, μάλιστα: «Μόλις έχουμε κάτι να πούμε σχετικά, θα σας ενημερώσουμε οπωσδήποτε».
Η προσεκτική στάση της ρωσικής ηγεσίας έρχεται σε αντίθεση με τη σαφέστερη τοποθέτηση του Τραμπ, αφήνοντας ανοιχτό το ερώτημα εάν υπάρχει πραγματική συμφωνία ή εάν οι συνομιλίες βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη.
Η βασική εξήγηση της σιωπηρής στάσης που κρατάει η Μόσχα είναι ότι δεν θέλει να απορρίψει επισήμως μια εκεχειρία που, σύμφωνα με τη δική της ανάγνωση, μπορεί να την ευνοεί, χωρίς όμως ταυτόχρονα να δεσμευτεί ότι θα σταματήσει τις επιθέσεις της.
Γιατί τα ρωσικά μέσα θεωρούν την εκεχειρία «δώρο» για τη Μόσχα
Παρά τη σιωπή του Κρεμλίνου, τα φιλοκυβερνητικά ρωσικά μέσα ενημέρωσης έχουν ήδη παρουσιάσει την ανακοίνωση του Αμερικανού προέδρου ως ευνοϊκή εξέλιξη για τη Ρωσία.
Η εφημερίδα Moskovsky Komsomolets εκτίμησε ότι η συμφωνία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως «δώρο» για τη Μόσχα. «Φυσικά και ωφελούμαστε», σημείωσε, υποστηρίζοντας ότι η Ρωσία θα μπορούσε απλώς να σταματήσει να καταστρέφει το τελευταίο εναπομείναν διυλιστήριο πετρελαίου της Ουκρανίας, το οποίο, σύμφωνα με το δημοσίευμα, έχει ήδη δεχθεί επανειλημμένες επιθέσεις και υπολειτουργεί.
Αντίθετα, η Ρωσία διαθέτει πολυάριθμα διυλιστήρια, τα οποία θα μπορούσαν να προστατευθούν από τις ουκρανικές επιθέσεις. «Στην πράξη, πρόκειται για μια συμφωνία μονής κατεύθυνσης που μας ωφελεί. Γι' αυτό κανείς εδώ δεν την έχει απορρίψει επισήμως», υποστήριξε η εφημερίδα.
Οι επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια και το ενεργειακό συμφωνητικό με τις ΗΠΑ
Τους τελευταίους μήνες, οι ουκρανικές επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη μεγάλης εμβέλειας έχουν προκαλέσει εκτεταμένες ζημιές σε ρωσικές πετρελαϊκές εγκαταστάσεις, συμβάλλοντας παράλληλα σε ελλείψεις καυσίμων σε διάφορες περιοχές της χώρας, αναφέρει το ΒΒC σε σχετικό δημοσίευμα.
Εάν οι επιθέσεις συνεχιστούν, η Μόσχα ενδέχεται να υποστηρίξει ότι το Κίεβο πλήττει όχι μόνο ρωσικά συμφέροντα, αλλά και τα οικονομικά συμφέροντα των ΗΠΑ με τις τιμές των καυσίμων να ανεβαίνουν, καθώς και τις πολιτικές προοπτικές των Ρεπουμπλικανών στις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.
Ρώσοι αξιωματούχοι θα μπορούσαν επίσης να ισχυριστούν ότι τα ουκρανικά πλήγματα υπονομεύουν την πρόσφατη συμφωνία Τραμπ-Πούτιν για την εισαγωγή ρωσικού ντίζελ στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει υποστηρίξει ότι η συμφωνία θα ωφελήσει τους Αμερικανούς καταναλωτές, ωστόσο εκφράζονται αμφιβολίες για το κατά πόσο οι ποσότητες που προβλέπονται θα είναι αρκετές ώστε να μειώσουν αισθητά τις τιμές των καυσίμων.
Για το Κρεμλίνο, μια σύγκρουση γύρω από τις ενεργειακές εγκαταστάσεις θα μπορούσε να προκαλέσει δυσαρέσκεια στον Λευκό Οίκο και να περιορίσει την αμερικανική στήριξη προς το Κίεβο. Η Μόσχα θα επιθυμούσε, ειδικότερα, τη διακοπή της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ ΗΠΑ και Ουκρανίας, καθώς και τον περιορισμό των αμερικανικών πωλήσεων όπλων προς ευρωπαϊκές χώρες που προορίζονται για την ουκρανική πλευρά.
Η πρόταση για εκλογές στην Ουκρανία και η άρνηση της Μόσχας
Ο Τραμπ έχει ήδη δηλώσει ότι θεωρεί πως «ήρθε η ώρα η Ουκρανία να αποκτήσει νέο πρόεδρο», ενώ ο Ζελένσκι έχει ζητήσει από τη Ρωσία εκεχειρία διάρκειας 60 ημερών, ώστε να καταστεί δυνατή η διεξαγωγή προεδρικών εκλογών.
Η απάντηση του Κρεμλίνου παραμένει αρνητική ως προς μια παρατεταμένη παύση των εχθροπραξιών. «Το Κρεμλίνο και ο πρόεδρος έχουν πει πολλές φορές ότι δεν θέλουμε εκεχειρία, θέλουμε διαρκή ειρήνη και είμαστε πρόθυμοι να κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν για να την πετύχουμε», δήλωσε ο Πεσκόφ.
Η διατύπωση αυτή, ωστόσο, δεν συνοδεύεται από αποδοχή της πρότασης για εκεχειρία 60 ημερών ή ακόμη και 30 ημερών. Τη Δευτέρα, η ρωσική πλευρά πρότεινε μονοήμερη παύση των εχθροπραξιών, προκειμένου να διεξαχθούν εκλογές στην Ουκρανία. Η πρόταση δεν αναμένεται να θεωρηθεί σοβαρή από το Κίεβο ή τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις.
Το Κρεμλίνο επιμένει στον πόλεμο, ενώ πλησιάζει ο χειμώνας
Η στάση της Μόσχας δεν προκαλεί έκπληξη, καθώς ο Πούτιν δεν έχει δείξει μέχρι στιγμής διάθεση να σταματήσει τις πολεμικές επιχειρήσεις. Οι πρόσφατες δηλώσεις και κινήσεις της ρωσικής ηγεσίας υποδηλώνουν ότι, καθώς πλησιάζει ο χειμώνας, η Ρωσία ποντάρει στη συνέχιση των επιθέσεων για να αυξήσει την πίεση στην Ουκρανία.
Τη Δευτέρα, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ δήλωσε ότι η Ουκρανία δεν αξίζει την «ανάπαυλα» που θα της προσέφερε μια εκεχειρία. Την ίδια ημέρα, ο Ζελένσκι υποστήριξε ότι η Ρωσία είχε πλήξει αρκετούς ενεργειακούς στόχους σε ουκρανικό έδαφος κατά τη διάρκεια της νύχτας και το πρωί.
Ενδεικτικό του κλίματος είναι το σχόλιο της Moskovsky Komsomolets, σύμφωνα με το οποίο «αυτό το παράθυρο ευκαιρίας πρέπει να αξιοποιηθεί για να γυρίσει η Ουκρανία πίσω στη Λίθινη Εποχή και να εξαναγκαστεί να αποδεχθεί την ειρήνη με τους όρους της Ρωσίας».