Διπλωματική ένταση προκάλεσαν οι δηλώσεις του ΓΓ του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, ο οποίος υποστήριξε ότι η Ευρώπη δεν είναι σε θέση να υπερασπιστεί τον εαυτό της χωρίς τη στρατιωτική στήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η γαλλική κυβέρνηση αντέδρασε άμεσα απορρίπτοντας τη θέση αυτή και επαναφέροντας στο προσκήνιο την ανάγκη ενίσχυσης του «ευρωπαϊκού πυλώνα» της Συμμαχίας.
Η δήλωση Ρούτε που εκνεύρισε τη γαλλική κυβέρνηση
Απαντώντας τη Δευτέρα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σε ερώτηση Γάλλου ευρωβουλευτή της ακροδεξιάς ο Ρούτε υποστήριξε ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να αμυνθεί αποτελεσματικά χωρίς την αμερικανική συνδρομή.
Παράλληλα, απέρριψε την ιδέα δημιουργίας ευρωπαϊκού στρατού - πρόταση που επανέφερε πρόσφατα ο επίτροπος Άμυνας της Ε.Ε., Άντριους Κουμπίλιους - χαρακτηρίζοντας τον «ευρωπαϊκό πυλώνα του ΝΑΤΟ» ως έναν όρο χωρίς ουσιαστικό περιεχόμενο.
«Όχι, κύριε Ρούτε» – Η απάντηση του Παρισιού
Η αντίδραση της Γαλλίας ήταν άμεση. Ο υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό δήλωσε χαρακτηριστικά:
«Όχι, αγαπητέ Μαρκ Ρούτε. Οι Ευρωπαίοι μπορούν και πρέπει να αναλάβουν την ευθύνη της δικής τους ασφάλειας. Ακόμη και οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφωνούν. Αυτός είναι ο ευρωπαϊκός πυλώνας του ΝΑΤΟ».
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν και άλλοι Γάλλοι αξιωματούχοι, υπογραμμίζοντας ότι η προβολή της ευρωπαϊκής αδυναμίας δεν εξυπηρετεί πλέον ούτε τα ευρωπαϊκά ούτε τα διατλαντικά συμφέροντα.
Στήριξη στην ευρωπαϊκή αυτονομία εντός ΝΑΤΟ
Η πρώην πρέσβης της Γαλλίας στο ΝΑΤΟ, Μιριέλ Ντομενάκ, σχολίασε μέσω της πλατφόρμας X ότι η επίκληση της ευρωπαϊκής αδυναμίας για τη διασφάλιση της αμερικανικής εγγύησης αποτελεί «ξεπερασμένη προσέγγιση» και στέλνει «λανθασμένο μήνυμα προς τη Ρωσία».
Χωρίς να κατονομάσει τον Ρούτε, η υπουργός Ενόπλων Δυνάμεων της Γαλλίας, Κατρίν Βοτρέν, δήλωσε σε ραδιοφωνική συνέντευξη ότι «αυτό που βλέπουμε σήμερα είναι η αναγκαιότητα του ευρωπαϊκού πυλώνα του ΝΑΤΟ», σημειώνοντας ότι η ιδέα αυτή, την οποία προώθησε αρχικά η Γαλλία, υποστηρίζεται πλέον και από χώρες όπως η Γερμανία.
Οι ΗΠΑ αλλάζουν στάση
Η αντιπαράθεση Παρισιού – Ρούτε έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ουάσινγκτον εμφανίζεται λιγότερο πρόθυμη να επωμιστεί το κύριο βάρος της ευρωπαϊκής ασφάλειας. Μετά την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στην προεδρία, η αμερικανική κυβέρνηση έχει ξεκαθαρίσει ότι η εμπλοκή των ΗΠΑ στην Ευρώπη θα περιοριστεί.
Η νέα Εθνική Αμυντική Στρατηγική των ΗΠΑ, που δημοσιεύθηκε πρόσφατα, αναφέρει ότι οι Ευρωπαίοι είναι οικονομικά και στρατιωτικά ικανοί να αναλάβουν την άμυνά τους απέναντι στη Ρωσία. Υπενθυμίζεται ότι πέρυσι ο Τραμπ είχε πιέσει επιτυχώς ευρωπαϊκές χώρες να αυξήσουν τις αμυντικές τους δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ.
Αντικρουόμενες εκτιμήσεις εντός Ευρώπης
Οι δηλώσεις Ρούτε έρχονται επίσης σε αντίθεση με την εκτίμηση του Φινλανδού προέδρου, Αλεξάντερ Στουμπ, ο οποίος δήλωσε πρόσφατα στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός ότι η Ευρώπη διαθέτει τις δυνατότητες να υπερασπιστεί τον εαυτό της.
Η συζήτηση για την ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία και τον ρόλο του ΝΑΤΟ αναμένεται να ενταθεί το επόμενο διάστημα, καθώς οι γεωπολιτικές ισορροπίες μεταβάλλονται και οι ΗΠΑ επαναπροσδιορίζουν τις προτεραιότητές τους.