Η κυβέρνηση του Μεξικού αποκάλυψε λεπτομέρειες για τη στρατηγική και τις ενέργειες που οδήγησαν στον εντοπισμό και την εξόντωση του Έλ Μέντσο.
Πρόκειται για τον διαβόητο βαρόνο ναρκωτικών της χώρας, Νεμέσιο Οσεγκέρα Σερβάντες, γνωστό ως «Ελ Μέντσo». Η ενέργεια αυτή αποτέλεσε σημείο καμπής στη μάχη κατά των καρτέλ.
Ερωτική σύντροφος οδήγησε στον εντοπισμό του Ελ Μέντσο
Σύμφωνα με τις δηλώσεις της προέδρου Κλαούντια Σέινμπαουμ και του υπουργού Άμυνας Ρικάρντο Τρεβίγια Τρέχο, η επιχείρηση βασίστηκε σε πληροφορίες που προήλθαν από την παρακολούθηση μιας ερωμένης του Οσεγκέρα.
Η στρατηγική αυτή με επίκεντρο την ερωτική του σύντροφο κατέστησε δυνατή την τοποθέτηση των ειδικών δυνάμεων του Μεξικού στην περιοχή Tapalpa, Jalisco, όπου ο ηγέτης του καρτέλ είχε καταφύγει με τους σωματοφύλακές του, βαριά οπλισμένους.
Η σύγκρουση που ακολούθησε ήταν σφοδρή. Ο Οσεγκέρα τραυματίστηκε σοβαρά κατά την επίθεση των μεξικανικών ειδικών δυνάμεων και υπέκυψε στα τραύματά του κατά τη μεταφορά του σε νοσοκομείο. Η σορός του μεταφέρθηκε για λόγους ασφαλείας. Σχεδόν τριάντα έξι εγκληματίες σκοτώθηκαν στην ίδια επιχείρηση και στις ταραχές που ακολούθησαν, ενώ 25 μέλη της Εθνικής Φρουράς και ένας πολίτης έχασαν τη ζωή τους.
Η Σέινμπαουμ τόνισε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν συμμετείχαν ενεργά στις επιχειρήσεις, αλλά παρείχαν ορισμένες πληροφορίες που συνέβαλαν στον εντοπισμό του βαρόνου. «Όλες οι επιχειρήσεις διεξάγονται από ομοσπονδιακές δυνάμεις. Δεν υπάρχει καμία συμμετοχή των αμερικανικών δυνάμεων», δήλωσε η πρόεδρος, υπογραμμίζοντας την αυτονομία της χώρας στη μάχη κατά των καρτέλ.
Το Μεξικό των καρτέλ
Ο Οσεγκέρα, ηγέτης του καρτέλ Jalisco New Generation (CJNG), αποτέλεσε στόχο των αμερικανικών αρχών για πάνω από μια δεκαετία, καθώς η ομάδα του έχει εξελιχθεί σε ένα από τα πιο ισχυρά και βίαια καρτέλ στο Μεξικό. Σύμφωνα με στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ, το CJNG έχει επεκτείνει τις δραστηριότητές του πέρα από τα ναρκωτικά, συμπεριλαμβάνοντας παράνομες πράξεις όπως κλοπή καυσίμων και λαθρεμπόριο αργού πετρελαίου. Το καρτέλ διακινεί παράνομα ναρκωτικά σε Αυστραλία, Καναδά, Ευρώπη, Αφρική και Νότια Αμερική, σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Bloomberg.
Η επιχείρηση κατά του «Eλ Μέντρσο» πυροδότησε κύμα βίας σε όλο το Μεξικό. Εγκληματικές ομάδες οργάνωσαν οδοφράγματα, έκαψαν αυτοκίνητα και καταστήματα, ενώ υπήρξαν συγκρούσεις με τις αρχές σε πολλές περιοχές του Jalisco και σε άλλες πολιτείες. Συνολικά δημιουργήθηκαν 85 οδοφράγματα ως αντίδραση στη δολοφονία του ηγέτη του καρτέλ.
Η επιχείρηση αυτή αποτελεί μεγάλη πολιτική επιτυχία για τη Σέινμπαουμ, η οποία είχε δεχτεί πίεση από τον Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με την εθνική ασφάλεια και την καταπολέμηση των καρτέλ. Ο Τραμπ είχε προτείνει πολλές φορές τη χρήση στρατιωτικής δύναμης των ΗΠΑ για την εξάλειψη των καρτέλ, ενώ αμερικανικά drones και πλοία παρακολουθούν τα σύνορα και τα χωρικά ύδατα του Μεξικού. Παρά τις εγκάρδιες δηλώσεις των Αμερικανών αξιωματούχων για τη νίκη κατά του «Ελ Μέντσο», ο Τραμπ συνέχισε να ασκεί πίεση, ζητώντας από το Μεξικό να εντείνει τις προσπάθειές του.
Η επιχείρηση υπενθυμίζει τη δυσκολία αντιμετώπισης των καρτέλ που διαθέτουν εκτεταμένα δίκτυα και πρόσβαση σε όπλα αμερικανικής προέλευσης, τα οποία καλύπτουν περίπου το 80% των όπλων που χρησιμοποιούν.
Συνολικά, η εξόντωση του «Ελ Μέντσο» σηματοδοτεί σημαντική μεταβολή στον χάρτη των καρτέλ του Μεξικού. Αν και η βία ενδέχεται να επανεμφανιστεί εν μέσω κενού εξουσίας. Η διαχείριση της κατάστασης θα καθορίσει το μέλλον της ασφάλειας στη χώρα.