Η υπογραφή της συμφωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν με φυσικό τρόπο αναμένεται να αποτελέσει αφετηρία της επόμενης φάσης διαπραγματεύσεων.
Οι ΗΠΑ και το Ιράν θα υπογράψουν την Παρασκευή στην Ελβετία τη συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή, με πρώτο βήμα το πολυαναμενόμενο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.
Η τελετή θα φιλοξενηθεί σε ένα πολυτελές ξενοδοχείο του Μπιούργκενστοκ, που βλέπει στη λίμνη της Λουκέρνης, ανέφερε το υπουργείο Εξωτερικών της Ελβετίας σήμερα Τρίτη.
Οι πρώτες συνομιλίες με στόχο την επίτευξη μιας οριστικής συμφωνίας μέσα σε διάστημα 60 ημερών πιθανότατα θα διεξαχθούν αμέσως μετά την υπογραφή, σύμφωνα με τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν, τον Αμπάς Αραγτσί.
Παρόντες Βανς και Γκαλιμπάφ στην υπογραφή της συμφωνίας με φυσική παρουσία - Ίσως και ο Τραμπ
Ο επικεφαλής της διαπραγματευτικής ομάδας του Ιράν και πρόεδρος του κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ θα παραστεί στην τελετή της υπογραφής, όπως και ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς.
Ο τελευταίος είπε μάλιστα ότι είναι «πιθανόν» να πάει στην Ελβετία και ο πρόεδρος Τραμπ, ο οποίος επί του παρόντος βρίσκεται στην άλλη πλευρά τον συνόρων, στο Εβιάν της Γαλλίας, για τη σύνοδο της G7.
Οι τρεις άνδρες έχουν ήδη υπογράψει ηλεκτρονικά το έγγραφο, το ακριβές περιεχόμενο του οποίου θα δοθεί στη δημοσιότητα τις επόμενες ημέρες. Ο Βανς είπε στο CNN ότι η συμφωνία είναι έκτασης περίπου μιάμισης σελίδας και είναι «πολύ γενική».
Ιραν: Οι ΗΠΑ σταμάτησαν τον ναυτικό αποκλεισμό
Σύμφωνα με την ιρανική διπλωματία, το πρώτο επακόλουθο της συμφωνίας είναι γεγονός: ήρθη ο αμερικανικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών, που είχε επιβληθεί στις 13 Απριλίου, σε αντίποινα για το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν.
Η κρατική τηλεόραση του Ιράν μετέδωσε ότι τρία ιρανικά δεξαμενόπλοια βρίσκονται αυτή τη στιγμή στον Ινδικό Ωκεανό και άλλα πλοία κατευθύνονται προς τα λιμάνια στο νότιο τμήμα της χώρας.
Οι ΗΠΑ δεν έχουν επιβεβαιώσει σε αυτό το στάδιο την πληροφορία. Ο Τραμπ ανέφερε ότι ο αποκλεισμός θα αρθεί την Παρασκευή, ταυτόχρονα με το πλήρες άνοιγμα των Στενών, το κλείσιμο των οποίων παρέλυσε τις παγκόσμιες θαλάσσιες μεταφορές και εκτίναξε την τιμή του πετρελαίου.
Το πετρέλαιο συνέχισε και σήμερα την πτωτική τάση του με το Μπρεντ της Βόρειας Θάλασσας να πέφτει κάτω από τα 80 δολάρια το βαρέλι, για πρώτη φορά από τον Μάρτιο.
Eπικαλούμενη πηγές που έχουν γνώση της συμφωνίας, η Wall Street Journal έγραψε πως οι ΗΠΑ θα επιτρέψουν στο Ιράν να ξεκινήσει άμεσα να πουλάει πετρέλαιο και άλλα καύσιμα, με βάση το μνημόνιο κατανόησης στο οποίο κατέληξαν οι δύο πλευρές.
Ένας Αμερικανός αξιωματούχος είπε, σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters, ότι το Ιράν θα μπορέσει να ξεκινήσει να πουλάει πετρέλαιο αμέσως μόλις υπογραφεί η συμφωνία, την Παρασκευή. Σημείωσε ωστόσο ότι για να γίνει αυτό η Τεχεράνη θα πρέπει να τηρεί όλους τους συμφωνηθέντες όρους, όπως να μην παρεμποδίζει την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ και να μην αποκτήσει πυρηνικά όπλα.
Μια συμφωνία που προσφέρει «ανάπαυλα»
Σε άρθρο γνώμης στο περιοδικό Time, ο Άλι Βάεζ, του International Crisis Group, εκτιμά ότι η συμφωνία δεν συνιστά «μεγάλη πρόοδο, με την ευρύτερη έννοια του όρου». Και εξηγεί ότι «δεν συμφιλιώνει τις δημόσιες τοποθετήσεις των ΗΠΑ και του Ιράν, που μοιάζουν αδιάλλακτες, δεν διευθετεί τη διαφορά τους στο ζήτημα των πυρηνικών και δεν εγκαινιάζει μια περιφερειακή νέα τάξη».
Ωστόσο, «προσφέρει μια ανάπαυλα που επιτρέπει στη διπλωματία να προσπαθήσει να ορθοποδήσει από τη βία που κόντεψε να την θάψει». Οι πρωταγωνιστές «βαδίζουν σε τεντωμένο σχοινί» και μένει να δούμε αν θα καταφέρουν να το διασχίσουν «προτού να πέσει κάποιος».
Τις επόμενες 60 ημέρες στο επίκεντρο θα βρεθούν τα πιο «ευαίσθητα» θέματα, όπου οι διαφορές των δύο πλευρών παραμένουν μεγάλες: το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και η άρση των αμερικανικών κυρώσεων που προκαλούν ασφυξία στην ιρανική οικονομία.
Οι συζητήσεις θα διεξαχθούν σε κλίμα δυσπιστίας. Οι προηγούμενες συνομιλίες διακόπηκαν δύο φορές, λόγω των ισραηλινοαμερικανικών πληγμάτων.
«Έχουμε προηγούμενο δεσμεύσεων που δεν τηρήθηκαν, δεν εφαρμόστηκαν, εγκαταλείφθηκαν, όλα αυτά είναι χαραγμένα στο μυαλό μας», προειδοποίησε ο Αμπάς Αραγτσί. Ταυτόχρονα, επέμεινε ότι είναι σημαντικό να τελειώσει και ο πόλεμος στον Λίβανο, μεταξύ του ισραηλινού στρατού και της Χεζμπολάχ, ο ηγέτης της οποίας ευχαρίστησε την Ισλαμική Δημοκρατία για την υποστήριξή της.
Με στοιχεία από ΑΠΕ-ΜΠΕ