Ερωτήματα προκαλούν οι κινήσεις των ΗΠΑ τις τελευταίες ώρες, καθώς όλα έδειχναν ότι βρισκόταν σε εξέλιξη στρατιωτική επιχείρηση κατά του Ιράν, η οποία τελικά δεν πραγματοποιήθηκε.
Το ενδεχόμενο ο Ντόναλντ Τραμπ να «πάτησε φρένο» την τελευταία στιγμή βρίσκεται στο επίκεντρο έντονων συζητήσεων, όπως αναφέρει η γερμανική εφημερίδα Bild.
Το ιρανικό καθεστώς έχει κατηγορηθεί ότι δολοφόνησε χιλιάδες διαδηλωτές και συνέλαβε περισσότερους από 18.000 ανθρώπους, σύμφωνα με την οργάνωση HRANA. Παρά την καταστολή, οι διαδηλώσεις συνεχίστηκαν, ενώ ο Τραμπ είχε δηλώσει δημόσια τη στήριξή του στους διαδηλωτές, καλώντας τους μάλιστα να «συνεχίσουν να διαμαρτύρονται».
Ενδείξεις επικείμενης στρατιωτικής επέμβασης στο Ιράν
Τη νύχτα προς Πέμπτη, μια σειρά γεγονότων ενίσχυσε την εντύπωση ότι επίκειται αμερικανική στρατιωτική παρέμβαση. Αρχικά, αμερικανικό στρατιωτικό προσωπικό φέρεται να απομακρύνθηκε προληπτικά από ευαίσθητες περιοχές.
Στις 22:15 (ώρα Ελλάδος), ο εναέριος χώρος πάνω από το Ιράν έκλεισε, ενώ τα ραντάρ έδειχναν ότι δεν πραγματοποιούνταν πτήσεις πολιτικής αεροπορίας. Παράλληλα, ιπτάμενα τάνκερ απογειώθηκαν από αμερικανική βάση στο Κατάρ, γεγονός που καταγράφηκε σε δημόσιες πλατφόρμες παρακολούθησης πτήσεων, όπως αναφέρει η γερμανική εφημερίδα.
Σύμφωνα με δημοσίευμα των «New York Times», βομβαρδιστικά μεγάλου βεληνεκούς των ΗΠΑ είχαν τεθεί σε κατάσταση συναγερμού, προκειμένου να είναι έτοιμα για δευτερεύοντα πλήγματα. Ωστόσο, αργά το βράδυ, Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε ότι η διαδικασία αυτή είχε «παγώσει».
Παράλληλα, δίκτυο αναλυτών ανοιχτών πηγών ανέφερε ότι εντόπισε ήχους μαχητικών σε έντεκα σημεία του ιρακινού εναέριου χώρου, επισημαίνοντας ωστόσο ότι αυτό δεν αποτελεί απαραίτητα απόδειξη επικείμενης επίθεσης.
Η αιφνιδιαστική δήλωση Τραμπ
Λίγες ώρες αργότερα, ο Ντόναλντ Τραμπ προχώρησε σε δηλώσεις που αιφνιδίασαν. Μιλώντας σε δημοσιογράφους, είπε ότι, σύμφωνα με «πολύ σημαντική και αξιόπιστη πηγή από την άλλη πλευρά», το ιρανικό καθεστώς φέρεται να έχει σταματήσει τις εκτελέσεις διαδηλωτών.
«Σταμάτησαν και δεν υπάρχουν σχέδια για εκτελέσεις», ανέφερε χαρακτηριστικά. Λίγο νωρίτερα, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί είχε δηλώσει στο Fox News ότι «ούτε σήμερα ούτε αύριο» θα πραγματοποιηθούν εκτελέσεις δι’ απαγχονισμού, αναφερόμενος στην αναβολή της εκτέλεσης του 26χρονου διαδηλωτή Ερφάν Σολτανί.
Σε ερώτηση δημοσιογράφου για το αν αυτό αποκλείει μια αμερικανική στρατιωτική επέμβαση, ο Τραμπ απάντησε: «Θα παρακολουθήσουμε την εξέλιξη, αλλά λάβαμε μια πολύ καλή ενημέρωση από ανθρώπους που γνωρίζουν τι συμβαίνει».
Μπλόφα ή πραγματική υπαναχώρηση;
Παραμένει ασαφές αν ο Αμερικανός πρόεδρος εμπιστεύεται πράγματι τις διαβεβαιώσεις της Τεχεράνης ή αν πρόκειται για έναν τακτικό ελιγμό.
Αναλυτές υπενθυμίζουν ότι στο παρελθόν ο Τραμπ έχει χρησιμοποιήσει παραπλανητικές κινήσεις, όπως όταν φάνηκε να συγκρούεται δημόσια με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό πριν από αεροπορικά πλήγματα σε ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Ωστόσο, ο Ισραηλινός στρατιωτικός αναλυτής Αμίρ Μπόχμποτ εκτιμά ότι πρόκειται για πραγματική αναδίπλωση. Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται, ο Τραμπ φέρεται να παρενέβη προσωπικά για να σταματήσει την επίθεση, ξεκαθαρίζοντας στους συμβούλους του ότι θα ενέκρινε πλήγματα μόνο αν υπήρχε βεβαιότητα πως θα επέφεραν καίριο πλήγμα στο ιρανικό καθεστώς.
Οι σύμβουλοί του, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, δεν μπόρεσαν να του εγγυηθούν κατάρρευση του καθεστώτος, ενώ εξέφρασαν ανησυχίες για επαρκή στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στην περιοχή σε περίπτωση ιρανικών αντιποίνων.
Το ενδεχόμενο αναβολής ή προετοιμασίας νέου πλήγματος
Άλλες εκτιμήσεις αποδίδουν την αναβολή στις καιρικές συνθήκες, με πηγές να μιλούν για πιθανή καθυστέρηση 24 ωρών.
Παράλληλα, κυκλοφορεί και το σενάριο ότι οι ΗΠΑ ενδέχεται να προχώρησαν σε επίδειξη επικείμενης επίθεσης, με στόχο να προκαλέσουν πλήρη ιρανική κινητοποίηση και να συλλέξουν κρίσιμες πληροφορίες για ραντάρ, αεράμυνα και δομές διοίκησης, προετοιμάζοντας έτσι ενδεχόμενο χτύπημα τις επόμενες ημέρες.
Προς το παρόν παραμένει ανοικτό το ερώτημα αν επρόκειτο για οριστική ακύρωση μιας αμερικανικής επίθεσης στο Ιράν ή για έναν ακόμη τακτικό ελιγμό του Τραμπ.