Την ώρα που η κόντρα της Άννας Βίσση και του Νίκου Καρβέλα μαίνεται, η τελευταία ανακοίνωση του μουσικοσυνθέτη ήρθε να προκαλέσει ιδιαίτερη αίσθηση, μιας και αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο της απαγόρευσης ερμηνείας των τραγουδιών του από την Άννα Βίσση.
Η καθηγήτρια Νομικής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας στην Ελλάδα Ειρήνη Σταματούδη, μιλώντας στο iefimerida, εξηγεί τι ακριβώς προβλέπει ο νόμος για τα δικαιώματα του δημιουργού και πότε μπορεί να ζητήσει τη δικαστική προστασία του.
Το πρώτο και βασικό σημείο είναι ότι το δικαίωμα του δημιουργού υπάρχει από τον νόμο. Δεν χρειάζεται προηγουμένως να προσφύγει στη Δικαιοσύνη για να το αποκτήσει.
«Ο νόμος αναγνωρίζει ρητά το δικαίωμα του δημιουργού να απαγορεύει τη χρήση του έργου του. Αυτό το δικαίωμα δεν χρειάζεται να αναγνωριστεί από κάποιο δικαστήριο και δεν προϋποθέτει τη λήψη ασφαλιστικών μέτρων», λέει η κυρία Σταματούδη. Η διάκριση είναι σημαντική, ειδικά όταν πρόκειται για συναυλίες και live εμφανίσεις.
Ο δημιουργός της μουσικής και των στίχων είναι ο κάτοχος των δικαιωμάτων πάνω στο ίδιο το έργο και, όπως εξηγεί η καθηγήτρια Νομικής, για τη δημόσια εκτέλεσή του απαιτείται η προηγούμενη άδειά του.
«Κάθε φορά που κάποιος, για παράδειγμα η Άννα Βίσση, θα έχει μια συναυλία ή ένα live, υποχρεούται από τον νόμο να έχει την προηγούμενη άδεια του δημιουργού» επισημαίνει, και εξηγεί ότι «για παράδειγμα, εάν η κυρία Βίσση ήθελε να κάνει τώρα μια συναυλία ή ένα Live σε νυχτερινό κέντρο, τότε θα έπρεπε να ζητήσει την άδεια του κυρίου Καρβέλα για να ερμηνεύσει τα τραγούδια του. Αν ο κ. Καρβέλας αρνιόταν να δώσει την άδειά του, τότε η κ. Βίσση δεν θα μπορούσε να τα πει. Αν όμως τα έλεγε παρά την άρνηση του κ. Καρβέλα, τότε θα μπορούσε ο κ. Καρβέλας να προσφύγει στη Δικαιοσύνη και να καταθέσει ασφαλιστικά μέτρα».
Επίσης, η κ. Σταματούδη εξηγεί ότι «ο δημιουργός είναι αυτός που έχει γράψει τη μουσική και τους στίχους. Το δικαίωμά του είναι να απαγορεύσει τη χρήση του έργου του, δηλαδή της μουσικής και των στίχων».
Βέβαια, όπως λέει, και ο ερμηνευτής έχει δικαίωμα, που είναι όμως διαφορετικό. «Ο ερμηνευτής έχει ένα χωριστό δικαίωμα, το οποίο ονομάζεται συγγενικό δικαίωμα και αφορά μόνο στην ερμηνεία του, όχι στους στίχους και τη μουσική», σημειώνει.
Ένα όπλο του δημιουργού είναι τα ασφαλιστικά μέτρα. Τα ασφαλιστικά μέτρα θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν σε συγκεκριμένη περίπτωση, όπως όταν επίκειται χρήση του έργου χωρίς την απαιτούμενη άδεια και ο δημιουργός θέλει να την εμποδίσει άμεσα.
«Αν κάποιος ερμηνευτής πήγαινε να εκτελέσει έργα χωρίς την άδεια του δημιουργού και ο δημιουργός ήθελε να σταματήσει άμεσα αυτή την παράνομη χρήση, τότε θα μπορούσε να ζητήσει ασφαλιστικά μέτρα», αναφέρει.
Στην περίπτωση μιας συναυλίας ή ενός live, ο σκοπός μιας τέτοιας δικαστικής προσφυγής θα ήταν, σύμφωνα με την ίδια, να σταματήσει η συγκεκριμένη χρήση του έργου.
«Ο σκοπός των ασφαλιστικών μέτρων σε αυτή την περίπτωση θα ήταν να σταματήσει η παράνομη χρήση», λέει χαρακτηριστικά.
Μαίνεται ο πόλεμος Άννας Βίσση-Νίκου Καρβέλα
Υπενθυμίζεται ότι σήμερα ο Νίκος Καρβέλας με νέα ανακοίνωσή του οκτώ σημείων δίνει συνέχεια στον πόλεμο που έχει ξεσπάσει με την Άννα Βίσση.
Στην ανακοίνωση, μεταξύ άλλων, αναφέρεται στην Άννα Βίσση τονίζοντας: «Κάποτε, Βίσση χωρίς Καρβέλα δεν υπήρχε, όπως και το αντίστροφο. Για να τελειώνουμε: όσα της οφείλω, τόσα μου οφείλει».
Καταλήγοντας, ο Νίκος Καρβέλας υπονοεί ότι θα προσφύγει στη Δικαιοσύνη υπέρ των πνευματικών δικαιωμάτων του στα τραγούδια. «Αγαπητοί, χρηματικούς πόρους μπορεί να έχετε άφθονους. Τους μουσικούς πόρους, πάλι, πολύ φοβάμαι ότι θα πρέπει να ξεκινήσετε να τους αναζητάτε από το μηδέν».
Ολόκληρη η ανακοίνωση του Νίκου Καρβέλα:
H Άννα Βίσση, μιλώντας προφανώς και εξ ονόματος της εταιρείας παραγωγής, εξέδωσε χθες μια δημόσια ανακοίνωση ως απάντηση στο δελτίο τύπου μου. Αυτά είναι όσα έχω να πω, για την ώρα:
Η Εταιρεία παραγωγής και η Άννα υποστηρίζουν ότι ήμουν ενήμερος για τη συναυλία στο ΟΑΚΑ και «περήφανος» για αυτό που θα παρουσίαζαν. Ενήμερος για το ίδιο το προαποφασισμένο (ερήμην μου) γεγονός ήμουν - όπως ενήμερη ήταν και όλη η Ελλάδα. Περήφανος, όχι. Και δεν υπήρξα, ούτε είμαι περήφανος, όχι μόνο για το τελικό αποτέλεσμα, αλλά και για την ανοχή που ανοήτως επέδειξα σε συμπεριφορές όπως αυτή της Άννας και της κας Μέρμηγκα/Κούστα, οι οποίες, άλλωστε, μου απαγόρευσαν να έχω οποιοδήποτε ρόλο, δημιουργικό ή συμβουλευτικό στη συγκεκριμένη συναυλία, προφανώς για να μην «αλλοιώσω» το είδος του θεάματος που μόνες τους είχαν προαποφασίσει να παρουσιάσουν.
Με την ανακοίνωσή της, η Άννα Βίσση επιβεβαιώνει ξεκάθαρα ότι υπήρχε συμφωνία σε όλες τις συνεργασίες μας για αμοιβή μου πέραν των πνευματικών δικαιωμάτων που εισπράττω μέσω του Οργανισμού Συλλογικής Διαχείρισης. Εμμέσως αλλά σαφώς, επιβεβαιώνει, επίσης, ότι η ίδια ήταν απολύτως ενήμερη και ενέκρινε την ντροπιαστική και σκόπιμα προσβλητική και υποτιμητική αλλαγή της θέσης της δικής μου, των οικείων και των προσκεκλημένων μου και την απειλή της απαγόρευσης εισόδου μου στο ΟΑΚΑ, εάν εμφανιζόμουν για να καθίσω στην αρχική μου θέση. Δεν θα προσθέσω τίποτα περισσότερο από το ότι αυτή δεν είναι η Άννα που εγώ ήξερα, αγάπησα και θαύμασα.
Είναι χονδροειδές ψέμα ότι ζήτησα 1,5 εκατομμύριο ευρώ. Ζήτησα την ίδια αμοιβή που είχα λάβει, βάσει της πάγιας συμφωνίας μου με την Άννα, για τις συναυλίες στο Καλλιμάρμαρο (επιπλέον, ασφαλώς, των όποιων δικαιωμάτων είχα λαμβάνειν από τον Οργανισμό Συλλογικής Διαχείρισης)
Αυτή και μόνο είναι η απόλυτη αλήθεια. Η «θέση» τους (αποφεύγω συνειδητά σκληρότερο χαρακτηρισμό) ήταν η εξής: ή παίρνεις τα μισά ή δεν παίρνεις τίποτα, και μάλιστα (τα μισά) υπό τον όρο να μη μιλήσω ποτέ αρνητικά για την Άννα. Αρνήθηκα κατηγορηματικά, μη δεχόμενος, όπως έχω αναφέρει στο δελτίο τύπου μου, να απαρνηθώ την ελευθερία της γνώμης μου και να την ανταλλάξω με χρήμα.
Τα περί δήθεν απειλών μου να «διασύρω» και να «καταστρέψω» την Άννα, σε προσωπικό και καλλιτεχνικό επίπεδο, είναι αστειότητες και ψεύδη. Γιατί να καταστρέψω την Άννα; Να τη διασύρω για ποιον λόγο και με ποιο κίνητρο ή επιχείρημα; Η Άννα είναι, όπως έχω ξαναπεί, ελεύθερη να επιλέξει τον δρόμο της και εγώ να συνεχίσω να ακολουθώ τον δικό μου. Εγώ ως δημιουργός ακολουθώ τις υποδείξεις του δημιουργικού μου γίγνεσθαι
Ποτέ μου δεν συμβιβάστηκα, ποτέ μου δεν έσκυψα το κεφάλι και ποτέ μου δεν εξαγοράσθηκα. Προτιμώ λοιπόν την οικονομική μου αυτοκτονία παρά την ηθική μου δολοφονία. Εν τέλει, μία είναι η πικρή αλήθεια: η Άννα, με τη συμπεριφορά της και τις επιλογές όψιμων συνεργατών και φίλων, έθεσε συνειδητά (και ίσως προγραμματισμένα) τον εαυτό της εκτός πλαισίου οποιασδήποτε καλλιτεχνικής μας συνεργασίας στο μέλλον.
Το σημείο όμως της ανακοίνωσης που πραγματικά ξεπερνά το όριο του ανεκτού είναι εκείνο στο οποίο, με μια εντελώς χαοτική και ακατανόητη διατύπωση (όπου συμφύρονται, άτακτα, δήθεν «δάνεια» και δήθεν «εξυπηρετήσεις»), η Άννα μιλάει για δήθεν «εξυπηρέτηση» ύψους 500.000 ευρώ που υποτίθεται πως μου έκανε ο κ. Κούστας, και μάλιστα επειδή «είχα ανάγκη». Ουδέποτε έλαβα χρήματα από τον κ. Κούστα. Όπως λέγεται, το «κεφάλαιο δεν έχει πατρίδα». Μαθαίνω όμως τώρα, από την ανακοίνωση της Άννας, ότι ειδικά το κεφάλαιο του κ. Κούστα έχει τουλάχιστον μεγάλη καρδιά. Φαίνεται πως η εταιρεία παραγωγής του κ. Κούστα μπορεί να αισθάνεται άβολα όταν πρέπει να πληρώσει σε έναν δημιουργό αυτά που δικαιούται, αλλά, αντ’ αυτού, ο ίδιος ο κ. Κούστας επιδίδεται σε «φιλανθρωπία» για να με βοηθήσει (προφανώς ως «αναξιοπαθούντα»). Αλλά επειδή η μεγαλοψυχία και η φιλανθρωπία έχουν, φαίνεται, και τα όριά τους, από όσα διαβάζω στην ανακοίνωση της Άννας συνάγεται ότι ο κ. Κούστας δεν με «ελέησε» ακριβώς: υποτίθεται μου «δάνεισε» ποσά για να του τα επιστρέψω (ελπίζω, τουλάχιστον, άτοκα). Η ανακοίνωση χαρακτηρίζει τα όσα αναφέρω στο δικό μου δελτίο τύπου ως λαϊκισμό. Αναρωτιέμαι ποια λέξη μπορεί να αποδώσει την κατασκευή μιας τόσο ακραίας μυθοπλασίας, με την οποία οι άνθρωποι αυτοί φτάνουν στο σημείο να αυτοπαρουσιάζονται ως «φιλάνθρωποι».
Στο σημείο αυτό, θα παρακάμψω τόσο την Εταιρεία όσο και την Άννα Βίσση και θα στραφώ στο κοινό: κατανοώ απόλυτα ότι όλη αυτή η συζήτηση περί αμοιβών φαντάζει προκλητική σε ανθρώπους που παλεύουν να βγάλουν τον μήνα. Θα ήθελα όμως να απευθύνω μια ερώτηση σε εκείνους που παρακάμπτουν το θέμα αρχών, που τίθεται εδώ, επικεντρώνοντας στο ύψος των χρημάτων. Ας αναρωτηθούν οι ίδιοι το εξής, και ας απαντήσουν ανυπόκριτα: Αν ο μόχθος και η εργασία τους αποτελούσε τη βασική πρώτη ύλη του υψηλού κέρδους ενός τρίτου που την εκμεταλλεύεται, θα δέχονταν να αποποιηθούν τα δικαιώματά τους; Πέρα από το θέμα αρχών, όποιος με ξέρει γνωρίζει ότι δεν ασχολήθηκα ποτέ με τη διαχείριση και εξοικονόμηση χρημάτων. Αυτή είναι και η αιτία που, όσο εξωφρενικό και να ακούγεται σε τρίτους, όσο καιρό συμπορευόμασταν, η Άννα έχει όντως χρειαστεί να με στηρίξει οικονομικά. Όπως και εγώ εκείνην. Αυτή την αμοιβαία στήριξη, που έδωσα και που έλαβα, ωστόσο, ποτέ δεν την εξέλαβα ως απλοχεριά ή μεγαλοψυχία. Θεωρούσα πάντα ότι η αλληλοστήριξη είναι κάτι αυτονόητο για δύο ανθρώπους που έχουν συμπορευτεί με τον τρόπο που έχουμε συμπορευτεί εμείς. Κάποτε, Βίσση χωρίς Καρβέλα δεν υπήρχε, όπως και το αντίστροφο. Για να τελειώνουμε: όσα της οφείλω, τόσα μου οφείλει.
Κάτι αποκλειστικά για την Άννα: Τίποτα δεν αναφέρεται στην ανακοίνωση για το καλλιτεχνικό μέρος, που αποτελεί την αφετηρία και τον κορμό της θέσης μου. Όλη η ανακοίνωση αναλώνεται στα χρήματα. Δεν είναι όμως αυτή η ουσία. Η ουσία είναι τα ίδια τα τραγούδια, η δική της ερμηνεία και η διάδραση με τον κόσμο. Εάν η Άννα θεωρεί ότι η διάδραση με τον κόσμο στο ΟΑΚΑ ήταν η ίδια με όλες τις άλλες εμφανίσεις της, πλανάται. Δεν είναι θέμα επιλογής «χώρων». Όπως έχω πει, είναι σύγκρουση μεταξύ τελείως διαφορετικών προθέσεων και οραμάτων. Μετά και από όσα έμαθα περί «φιλανθρωπίας» και τα όσα υπέστην ως προσβολή, δικαιούμαι να προσθέσω: και νοοτροπιών.
Και κάτι τελευταίο περί «κόντρας». Η θεωρία του πολέμου διδάσκει το εξής: Στον πόλεμο, δεν είναι σοφό να ξεμένεις σε μια θέση αποκομμένη από πόρους. Αγαπητοί, χρηματικούς πόρους μπορεί να έχετε άφθονους. Τους μουσικούς πόρους, πάλι, πολύ φοβάμαι ότι θα πρέπει να ξεκινήσετε να τους αναζητάτε από το μηδέν.