Δύο στους τρεις πολίτες 15 ετών και άνω στην Ελλάδα θεωρούν την χρήση ναρκωτικών ουσιών σοβαρό πρόβλημα στην περιοχή τους.
Παράλληλα, η θεραπεία αντί της καταδίκης ή της φυλάκισης, καθώς και η πρόληψη και η κοινωνική επανένταξη συγκεντρώνουν στην Ελλάδα από τα υψηλότερα ποσοστά υποστήριξης στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Την παραπάνω εικόνα αναδεικνύουν τα ευρήματα για την Ελλάδα από την έρευνα που υλοποίησε - για πρώτη φορά- ο Οργανισμός της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα Ναρκωτικά (EUDA)2 σχετικά με τις αντιλήψεις και τις στάσεις του γενικού πληθυσμού για το πρόβλημα των ναρκωτικών, τα οποία παρουσιάζει το ΕΚΤΕΠΝ, με αφορμή τη σημερινή δημοσιοποίηση των ευρωπαϊκών αποτελεσμάτων από τον EUDA.
Η χρήση και η διακίνηση σοβαρά προβλήματα σε τοπικό επίπεδο
Στην Ελλάδα, το 66% θεωρεί τη χρήση ουσιών «σοβαρό» ή «πολύ σοβαρό» πρόβλημα στην περιοχή του και το 64% θεωρεί το ίδιο για τη διακίνηση ουσιών (έναντι 60% και για τα δύο στο σύνολο της ΕΕ-27).
Αύξηση της διακίνησης την τελευταία πενταετία αντιλαμβάνεται το 46% (ποσοστό κοντά στο ευρωπαϊκό, 49%).
Επιπτώσεις στην ψυχική υγεία και εμπλοκή ανηλίκων στο επίκεντρο της ανησυχίας
Σε επίπεδο δημόσιας υγείας, οι επιπτώσεις στην ψυχική υγεία από την χρήση ουσιών (π.χ., αυτοκτονία, ψυχωτικά συμπτώματα) αποτελούν τη συχνότερη ανησυχία τόσο στην Ελλάδα (45%) όσοκαι στην ΕΕ-27 (39%).
Ως ιδιαίτερα ανησυχητικές προεκτάσεις αναφέρονται στην Ελλάδα συχνότερα επιπλέον η υπερδοσολογία (34%, έναντι 24% στην ΕΕ-27) και τα λοιμώδη νοσήματα, όπως ο HIV καιοι ιογενείς ηπατίτιδες (24%, έναντι 15%)-3ο υψηλότερο ποσοστό μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ-27και για τις δύο αντιληπτές επιπτώσεις.
Σε επίπεδο δημόσιας ασφάλειας, η συχνότερη ανησυχία, στην Ελλάδα και στην ΕΕ-27, εντοπίζεται στην εμπλοκή ανηλίκων στη χρήση και τη διακίνηση, όπως η στρατολόγησή τους από διακινητές: 38% στην Ελλάδα, έναντι 30% στην ΕΕ-27.
Πρόσβαση στις ουσίες και απόψεις για τη διάθεσή τους
Το 48% στην Ελλάδα θεωρεί «εύκολη» την προμήθεια κάνναβης εντός 24 ωρών (παρόμοιο ποσοστό και στην ΕΕ-27). Για την κοκαΐνη το ποσοστό είναι 31% (ΕΕ-27: 35%) και για την ουσία
Έκσταση/MDMA 27% (ΕΕ-27: 32%).
Στο ερώτημα για το εάν πιστεύουν ότι θα έπρεπε η ψυχαγωγική
χρήση κάνναβης να απαγορεύεται, να ρυθμίζεται ή να επιτρέπεται χωρίς περιορισμούς, στην Ελλάδατο 44% υποστηρίζει την απαγόρευση και το 33% τη ρύθμιση (ΕΕ-27: 38% και 32%, αντίστοιχα).
Δράσεις κατά της διακίνησης και υποστήριξη της επανένταξης
Για την αντιμετώπιση της παραγωγής και της διακίνησης, οι συχνότερες επιλογές στην Ελλάδα είναι τα αυστηρότερα μέτρα κατά των διακινητών (38%) και η εξάρθρωση των εγκληματικών δικτύων (36%, σε παρόμοια επίπεδα με την ΕΕ-27: 39% και 37%).
Για τα προβλήματα που συνδέονται με τη χρήση, πρώτη επιλογή στην Ελλάδα αποτελεί η «βοήθεια σε άτομα με εξάρτηση για επιστροφή στην εργασία και την καθημερινή ζωή» (57%, έναντι 43% στην ΕΕ-27), με το ποσοστό αυτό να είναι το δεύτερο υψηλότερο μεταξύ των κρατών-μελών, μετά την Κύπρο (58%).
Η «πρόληψη μέσω εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης» στην Ελλάδα συγκεντρώνει επίσης το υψηλότερο ποσοστό ευρωπαϊκά (49%, έναντι 39% στην ΕΕ-27), μαζί με την Κροατία, την Κύπρο και τη Μάλτα.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η συχνότερη επιλογή είναι η «ενίσχυση της αστυνομικής
δράσης κατά της διακίνησης» (45%), την οποία επιλέγει ως προσέγγιση το 47% στην Ελλάδα.
Θεραπεία αντί φυλάκισης με επιφυλάξεις στην κοινωνική αποδοχή
Για τα άτομα που κάνουν χρήση ουσιών και έρχονται σε επαφή με το σύστημα δικαιοσύνης, το 63% στην Ελλάδα προκρίνει τη «θεραπεία και την υποστήριξη αντί της καταδίκης ή φυλάκισης» (45% στην ΕΕ-27), με το ποσοστό αυτό να είναι το δεύτερο υψηλότερο, μετά την Κύπρο (65%).
Την «καταδίκη ή φυλάκιση» επιλέγει στην Ελλάδα μόλις το 15%, έναντι 31% στην ΕΕ-27.
Η υποστήριξη αυτή συνυπάρχει με επιφυλάξεις όταν αφορά στις προσωπικές σχέσεις. Το 40% στην Ελλάδα θα αποδεχόταν ως γείτονα ένα άτομο που κάνει χρήση ουσιών (ΕΕ-27: 31%), ενώ το 18% θα αποδεχόταν τον γάμο με μέλος της οικογένειας (ΕΕ-27: 19%).