Το πρωτοπόρο πρόγραμμα «Ενισχυτική διδασκαλία για παιδιά Ρομά και τις μητέρες τους» ξεκίνησε, με μεγάλη επιτυχία, από τον Φεβρουάριο στο Ναύπλιο.
Το πρόγραμμα ενισχυτικής διδασκαλίας στοχεύει στη σχολική και κοινωνική ένταξη των Ρομά, αλλά και στην ανάδειξη της πολιτιστικής τους ταυτότητας. Η Χρύσα Σαββάκη, διευθύντρια 3ου Δημοτικού Σχολείου Ναυπλίου και υπεύθυνη του προγράμματος, η οποία δουλεύει πάνω από 35 χρόνια με Ρομά, μίλησε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ για την εφαρμογή αλλά και τα αποτελέσματα της δράσης.
Οι άσχημες συνθήκες διαβίωσης και το μαθησιακό κενό
Ανάμεσα στο Ναύπλιο και τη Νέα Κίο βρίσκεται η περιοχή Γλυκιά, όπου κατοικούν οι Ρομά εδώ και πάνω από 70 χρόνια. Οι άνθρωποι της κοινότητας ζουν «σε μεγάλη φτώχια και σε πολύ άσχημες συνθήκες» περιγράφει η κ. Σαββάκη. «Μένουν σε παράγκες, μέσα στη λάσπη, χωρίς καθαρό νερό, δίπλα σε ένα πυρηνεργοστάσιο».
Οι πρώτοι Ρομά ήρθαν στην Ελλάδα και στην Ευρώπη από την Ινδία στα τέλη του 14ου αιώνα. Μέχρι το 1955, οι Έλληνες Ρομά θεωρούνταν ανιθαγενείς. Είχαν ειδικό δελτίο ταυτότητας του Τμήματος Αλλοδαπών, το οποίο ανανέωναν κάθε δύο χρόνια. Το 1989 που άρχισε η κ. Σαββάκη να εργάζεται ως δασκάλα «δε δέχονταν τα παιδιά των Ρομά στα σχολεία, παρά πήγαιναν σε ξεχωριστά σχολεία, τα οποία έκλεισαν το 2003-2004 και από τότε όλα τα παιδιά είναι στο ίδιο σχολείο».
«Η συμπερίληψη από μόνη της δεν αρκεί», τονίζει η κ. Σαββάκη. Τα περισσότερα παιδιά Ρομά δεν έχουν τακτική φοίτηση, κάνουν πολλές απουσίες και από την άλλη ο δάσκαλος δυσκολεύεται να παρακολουθήσει τη διαρροή των μαθητών, που έχει ως αποτέλεσμα, κάθε φορά που επιστρέφουν τα παιδιά να έχουν νέα κενά. «Χρειάζεται να εισαχθούν παρασκευαστικά τμήματα στα σχολεία, ώστε τα παιδιά με ελλείψεις να καλύπτουν τα κενά και μετά να παρακολουθούν τα μαθήματα με την τάξη τους», υπογραμμίζει.
«Τα παιδιά έρχονται και δεν θέλουν να φύγουν»
Το μαθήματα του προγράμματος γίνονται καθημερινά 13:30 με 17:00 στο 3ο Δημοτικό Σχολείο Ναυπλίου για παιδιά από 6 χρόνων μέχρι και ενήλικες και έχουν εγγραφεί 30 άτομα: παιδιά που ήδη πηγαίνουν στο σχολείο και χρειάζονται υποστήριξη στο διάβασμα, μεγαλύτερα παιδιά που δεν μπορούν να πάνε πια σχολείο και γονείς που σε σημαντικό βαθμό είναι αναλφάβητοι. Παράλληλα, γίνεται ενημέρωση για θέματα υγείας, πρόληψης και φροντίδας παιδιού.
Στόχος του προγράμματος είναι εκτός από το να μάθουν τα παιδιά γράμματα, να κοινωνικοποιηθούν, να ενισχυθεί η εμπιστοσύνη μεταξύ σχολείου και κοινότητας και η συνεργασία με τοπικούς φορείς, λέει η κ. Σαββάκη. Έμφαση δίνεται στην ανάπτυξη κοινωνικών και συναισθηματικών δεξιοτήτων, μέσα από εργαστήρια ενσυναίσθησης, συνεργασίας, διαχείρισης συναισθημάτων και επίλυσης συγκρούσεων. Επίσης, γίνονται εργαστήρια οργανοποιίας, ξυλογλυπτικής, ζωγραφικής και άλλα.
Η κ. Σαββάκη περιγράφει ότι τα δείγματα είναι θετικά και η πρόοδος των μαθητών αισθητή. «Τα παιδιά έρχονται στα μαθήματα και μετά δε θέλουν να φύγουν, τόσο ωραία περνάνε μας λένε», αναφέρει.
Ανάδειξη της πολιτισμικής ταυτότητας της κοινότητας των Ρομά
Όμως, και η τοπική κοινωνία έχει να κερδίσει πολλά από την κουλτούρα των Ρομά. Αναπόσπαστο μέρος της δράσης αποτελεί η αναγνώριση της πολιτισμικής ταυτότητας της κοινότητας μέσω της καταγραφής των εθίμων, της ιστορίας και της γλώσσας των Ρομά, μεταξύ άλλων. «Εκτός του ότι και τα ίδια τα παιδιά πρέπει να νιώσουν ότι η δική τους κουλτούρα είναι σημαντική, πράγματι είναι», εξηγεί η κ. Σαββάκη, ενώ προσθέτει ότι φιλοδοξία των συμμετεχόντων είναι η δημιουργία ενός λεξικού.
«Οι συνθήκες διαβίωσής των Ρομά και οι ελλείψεις στο μαθησιακό κομμάτι δημιουργούν τις δυσκολίες, όχι οι ίδιοι. Ως άνθρωποι που ασχολούμαστε με την εκπαίδευση, οφείλουμε να κάνουμε αυτό που περνάει από το χέρι μας. Αν δεν προσπαθήσουμε, δε θα έχουμε αποτέλεσμα», καταλήγει η κ. Σαββάκη.
Την Κυριακή των Βαΐων τα παιδιά θα συμμετέχουν με δικές τους κατασκευές στο Πασχαλινό Μπαζάρ του Δήμου στο Ναύπλιο. Τα έσοδα θα διοχετευθούν για έργα στον καταυλισμό, όπως, για παράδειγμα, η τοποθέτηση χαλικιού σε λιμνάζοντα νερά.
Η δράση πραγματοποιείται από το Συμβούλιο της Ευρώπης, με σημαντική συμβολή της επικεφαλής του τμήματος Ρομά και Μετακινούμενων του Συμβουλίου της Ευρώπης, Ελένης Τσετσέκου, σε συνεργασία με τον Δήμο Ναυπλιέων και την ΚοινΣΕπ «Χάρτες».
ΑΠΕ-ΜΠΕ